متافيزيك از نظر رئاليزم يا معارف اسلامى از نگاه علم وفلسفه (فارسى) — الصفحة ٦

( مفهوم رئاليزم و ايده‌آليزم )

و از مدت‌هاى زيادى است كه سوفيسم در قالب ايده‌آليسم عرض وجود كرده است و از جهتى هم سوفيسم مرادف با ايده‌آليزم و درست در نقطه مقابل رئاليزم ( فلسفه ) قرار گرفته است .

براى روشن شدن اصل مطلب و موارد استعمال صحيح دو كلمه ( ايده‌آليزم و رئاليزم ) توضيح معانى لغوى و اصطلاحى اين دو واژه لازم و ضرورى به نظر مىرسد .

ايده‌آليزم : ( ايده ) كلمه يونانى است و معانى مختلفى دارد از قبيل ، شكل ، ظاهر ، نمونه و غيره و از اصل يونانى ( ايده ئيو ) كه به معناى ديدن است مشتق شده است .

اما معناى اصطلاحى كه اخيرا شايع شده است عبارت است از :

( ايده ) يعنى مطلق تصورات ذهنى ( اعم از حسى ، خيالى و عقلى ) ( ايده‌آليزم ) مسلك كسانى كه تصورات ذهنى را اصيل مىدانند و به وجود خارجى صور در عالم خارج قائل نيستند .

از لحاظ اينكه ( ايده‌آليزم سوفيسم ) بر انكار بديهيات و هيچ و پوچ پنداشتن جهان خارج بنا گذاشته شده است در نقطهء مقابل ( رئاليزم ) ( اصالت واقعيت ) قرار گرفته است .

رئاليزم : اين كلمه از اصل ( رئل ) كه به معناى واقع است مشتق