در سرزمين تبوك (تفسير سوره توبه) (فارسى) — الصفحة ٨٥

بيان نكات آيات

آيا تصور مىنمايند كسى كه در حالت كفر و شرك بدون داشتن ايمان به خدا ، حاجيان را سيراب مىكند و مسجدالحرام را تعمير مىكند و هيچ‌گونه هدف الهى و انگيزهء معنوى ندارد ، با مردى كه به خدا و روز واپسين ايمان دارد و براثرهمين ايمان با جان و مال خوددرراه خدا ، جهاد مىكند يك‌سان است ؟ » .

نه ، البته نه ، و به تعبير قرآن :

« لا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ ؛

در پيشگاه خدا يك‌سان نيستند » .

گروه نخست براثر همين اعمال بى روح ، به جهت عدم ايمان به‌خدا ، ستمگرانند چنان‌چه خداوند مىفرمايد :

« وَاللَّهُ لايَهْدِى القَوْمَ الظّالِمِينَ ؛

خداوند ستمگران را هدايت نمىكند » .

و ظلم در اين مورد همان شرك است كه در سورهء لقمان فرمود :

« إِنَّ الشِرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ ؛

بىايمانى ، ستم بزرگى است » .

با شأن نزول آيه آشنا شويم

آيهء مورد بحث در حقّ حضرت على عليه السلام و عبّاس و شيبه نازل گرديده . عبّاس و شيبه بر يكديگر افتخار مىكردند : عبّاس مىگفت : من پاسى از عمر خود را در سقايت حجاج صرف كرده‌ام و شيبه مىگفت : آباد كردن مسجد بر عهدهء من بوده .

على عليه السلام در آن ميان فرمود : افتخار من اين است كه پيش از شما به‌خدا ايمان آورده‌ام و در راه خدا جهاد كرده‌ام و وسيلهء ايمان شما را فراهم نموده‌ام . آنان براى داورى حضور پيامبر آمدند كه اين آيات براى بيان نظر كلى اسلام در تمام كارها نازل گرديد .

از اين كه در آيه در يك طرف ، فقط سقايت و عمارت آمده و نامى از ايمان