راه رستگارى (كند و كاوى در باب ايمان و اسلام) (فارسى) — الصفحة ٦١

نكته

بِالغُدُوِّ وَالآصالِ » « 1 » ؛

آنچه در آسمان‌ها و زمين است و سايه‌هاى آنها خواه ناخواه ، شب و روز به سجده و كرنش خداوند مشغولند .

و نيز مىفرمايد :

« وَلِلَّهِ يَسْجُدُ ما فِى السَّمواتِ وَما فِى الأَرضِ » « 2 » ؛

آنچه در آسمان و زمين است براى خداوند كرنش مىكند .

پس اسلام دينى است كه همهء موجودات در دايرهء وجود از آن پيروى مىكنند و در برابر حضرت داراى انقياد و خضوع‌اند و صبغهء الهى ، سراپاى وجود - اعم از ذى شعور و بىشعور - را فراگرفته است ؛ امّا مراد از خضوعِ موجودات در اين‌جا معنايى متناسب با سِعهء وجودى آنهاست ، به‌طورى كه حتى مشركان و بت پرستان نيز ، وقتى كه از غوغاى محيط فاصله بگيرند ، حالت خضوع در آنها نمود پيدا مىكند .

همه هستند سرگردان چو پرگار * پديد آرندهء خود را طلب‌كار

قرآن مىفرمايد :

« قُلْ أَرَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتاكُمْ عَذابُ اللَّهِ أَوْ أَتَتْكُمُ السّاعَةُ أَغَيْرَ اللَّهِ تَدْعُونَ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ * بَلْ إِيّاهُ تَدْعُونَ فَيَكْشِفُ ما تَدْعُونَ إِلَيْهِ إِنْ شاءَ وَتَنْسَوْنَ ما تُشْرِكُونَ » « 3 » ؛

پس خبر دهيد مرا اگر عذاب الهى در دنيا شما را فرا گيرد و يا قيامت شما را دريابد ! آيا غير خدا را مىخوانيد اگر راست گويانيد ؟ [ كه بتها خدايانند ] بلكه تنها خدا را مىخوانيد و اگر بخواهد گرفتارى را - / بر طرف مىكند و شما شريكى كه براى او ساخته‌ايد از ياد مىبريد .

( 1 ) . رعد ( 13 ) آيهء 15 ( 2 ) . نحل ( 16 ) آيهء 49 ( 3 ) . انعام ( 6 ) آيهء 40 و 41