احكام معاملات (فارسى) — الصفحة ٤٩٥

1 - بينشهاى قرآنى در ساختار كانون خانواده

« بايد مردان بى زن و زنان بى شوهر وبندگان وكنيزان صالح وشايسته‌خود را همسر دهيد ، اگر بينوا باشند خدا به كرم ولطف خود توانگرشان خواهد كرد كه خدا رحمتش وسيع « ونامتناهى و به احوال بندگان » آگاه است . »

12 - خداوند از اين كه دختران جوان به فحشا مجبور گردند نهىكرده است ، « و اين البته پس از زمانى است كه آنها را امر به ازدواج مىكند » .

خداوند مىفرمايد :

وَ لَا تُكْرِهُوا فَتَيَاتِكُمْ عَلَى الْبِغَاءِ إِنْ أَرَدْنَ تَحَصُّناً لِتَبْتَغُوا عَرَضَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَ مَنْ يُكْرِهْهُنَّ فَإِنَّ اللَّهَ مِنْ بَعْدِ إِكْرَاهِهِنَّ غَفُورٌ رَحِيمٌ « 1 » .

« ودختران خود را اگر خواهند كه پرهيزگار باشند به خاطر طمع مال‌دنيوى به زنا وادار نكنيد ، هر كس كه آنان را به زنا وادارد خدا براى آنان‌كه به اكراه بدان كار وادار گشته‌اند آمرزنده ومهربان است . »

از اين آيات شريفه ، درمىيابيم كه مقصود قرآن ساختن خانه زناشويى است بدور از زنا ، قذف ، تهمت ودروغ بستن ، ودژبندى آن در پرتو عفت و پاكى چشم وبازداشتن از « تَبَرُّج » ، يعنى زينت نمايى زن در برابر نامحرمان .

با تأمل وانديشه دقيق در آيات مذكور وتدبر در تأكيد قرآن پيرامون تزكيه و پاكى ، در مىيابيم كه حكمت بسيارى از احكام مربوط به زن حفظ جامعه از زنا است . بدين ترتيب فقهاى ما از مجموع احكام شريعت ، نگاه كردن توأم با لذت و ريبه را حرام دانسته اند حتى در موارد استثنا شده ، ومقصود از « لذت » آن چيزى است كه غريزه وشهوت را بر مى انگيزد و « ريبه » يعنى ترس از افتادن در عمل حرام .

قرآن كريم بيان داشته است كه از برجسته‌ترين ويژگيهاى مؤمنان حفظ شرمگاه است . خداوند مىفرمايد :

وَ الَّذِينَ هُمْ لِفُرُوجِهِمْ حَافِظُونَ * إِلَّا عَلَى أَزْوَاجِهِمْ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُمْ فَإِنَّهُمْ غَيْرُ مَلُومِينَ * فَمَنِ ابْتَغَى وَرَاءَ ذلِكَ فَأُولئِكَ هُمُ العَادُونَ « 2 » .

« و آنها كه دامان خود را « از آلوده شدن به بى عفتى » حفظ مىكنند * و تنها آميزش جنسى به همسران وكنيزان ملكىشان دارند كه دربهره‌گيرى از آنان ملامت نمىشوند * و كسانى كه غير از اين طريق را طلب‌كنند ، تجاوزگرند . »


( 1 ) - همان ، 33 . ( 2 ) - مؤمنون ، 5 - 7 .