رساله توضيح المسائل (پانزدهم 1389ش) (فارسى) — الصفحة ٤١٦
ربا
ربا
ربا
مسأله 112 - از گناهان بزرگ در اسلام رباخوارى است كه قرآن شريف آن را جنگ با خداوند متعال و رسولش مىداند :
« فَانْ لَمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَربْ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ » . « 1 » « و اگر ( از ربا پرهيز نكنيد ) ، بدانيد به جنگ با خدا و فرستادهء او ، برخاسته‌ايد » .
و آن اقسامى دارد :
الف ) قرض با بهره ، گرچه آن بهره بسيار كم يا شرطى از شروط باشد ، و هر چه درباره اين قسم از نظر قرآن و روايات مذمت شده است دربارهء قرض بدون بهره كه به آن قرض الحسنه مىگويند سفارش شده است و قرآن شريف آن را قرض به خداى متعال مىداند :
« مَنْ ذَا الَّذى يُقْرِضُ اللَّهَ قَرْضاً حَسَناً فَيُضاعِفَهُ لَهُ وَ لَهُ أَجْرٌ كَريم » . « 2 » « كيست آن كس كه به خدا وامى نيكو دهد تا نتيجه‌اش را براى وى دو چندان گرداند و او را پاداشى خوش باشد ؟ » .
ب ) قرض مثل به مثل با زيادتر يا خريد و فروش مثل به مثل با زيادتر ، نظير اينكه يك سكّه طلا قرض دهد به يك سكّه طلا و هزارتومان و يا بفروشد سكّه‌اى به سكّه‌اى با هزار تومان و اين قسم نيز در روايات ما ربا و حرام است گرچه واقعاً و بحسب ارزش ، سودى و بهره‌اى نباشد .
ج ) بهره و سود بردن به واسطهء حيلهء شرعى نظير اينكه يك ميليون قرض الحسنه دهد ولى چيز كم ارزشى را بفروشد به يك صد هزار تومان ، اين قسم نيز حرام است و اين همان تقلّب در قانون است كه قرآن شريف آن را استهزا به آيات الهى مىداند .
د ) انجام حيله‌اى نه براى سود و بهره بردن بلكه براى اينكه ارزش واقعى مثل به مثل را يكسان كند نظير معاملهء سكّه‌اى با سكّهء ديگر گرچه از نظر وزن مساوى ولى از نظر
( 1 ) - بقره / 279 . ( 2 ) - حديد / 11 .