مباحثى پيرامون معارف قرآن كريم (فارسى) — الصفحة ١٣٥

عقل ، موهبتى الهى

امر او هستند ، در اين براى آنها كه به عقل در مىيابند عبرتهاست . »

اى هشام ! آن گاه خداوند اهل عقل را پند داده و آنها را نسبت به آخرت تشويق كرده است : ( وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا إِلَّا لَعِبٌ وَلَهْوٌ وَلَلدَّارُ الآخِرَةُ خَيْرٌ لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ) « 1 » « و زندگى دنيا چيزى جز بازپچه و لهو نيست و پرهيزگاران را سراى آخرت بهتر است . آيا به عقل نمىيابيد ؟ » ، و سپس كسانى را كه انديشه نمىكنند به عقابش تهديد مىكند ومىفرمايد :

( ثُمَّ دَمَّرْنَا الْآخَرِينَ * وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِم مُّصْبِحِينَ * وَبِاللَّيْلِ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ) « 2 » « سپس ديگران را هلاك كرديم ، شما بر آنها مىگذريد بامدادان و شامگاهان ، آيا تعقّل نمىكنيد ؟ »

اى هشام ! سپس خداوند اين حقيقت را روشن مىكند كه عقل با علم است :

( وَتِلْكَ الْأَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ وَمَا يَعْقِلُهَا إِلَّا الْعَالِمُونَ ) « 3 » .

« اين مثلها را براى مردم مىزنيم و آنها را جز دانايان در نمىيابند » ، و سپس كسانى را كه انديشه نمىكنند مذمّت كرده و مىفرمايد :

( وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَيْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا

( 1 ) - سورهء انعام ، آيهء 32 . ( 2 ) - سورهء صافّات ، آيات 136 - 138 . ( 3 ) - سورهء عنكبوت ، آيهء 43 .