مظهر حق (نگرشى اخلاقى بر فضائل و سيره امير المؤمنان على ع) (فارسى) — الصفحة ١٦٧
مراتب شجاعت
در مدينه باقى گذاشتند و ايشان يك تنه در مقابل منافقين ايستادند . اين يك معنا از شجاعت .
معناى دوّم شجاعت كه بالاتر از معناى اوّل است ، تسلط بر هوى و هوس و نفس امّاره است . پيامبراكرم ( ص ) مىفرمايند :
« أَشْجَعُ النَّاسِ مَنْ غَلَبَ هَوَاه » « 1 »
شجاع ترين مردم كسى است كه بر هواى نفس خود پيروز شود .
و مسلّماً اين مرتبه از شجاعت بسيار بالاتر از مرتبهء اوّل است . لذا مشهور است كه پيامبراكرم ( ص ) گروهى را براى جنگ فرستادند . زمانى كه بازگشتند ، خطاب به آنان فرمودند :
« مَرْحَباً بِقَوْمٍ قَضَوُا الْجِهَادَ الْأَصْغَرَ وَ بَقِىَ الْجِهَادُ الْأَكْبَرُ »
آفرين بر قومى كه جهاد اصغر را انجام دادند ، امّا هنوز جهاد اكبر باقى مانده است .
اصحاب پرسيدند : جهاد اكبر ديگر چيست ؟
حضرت فرمودند :
« جِهَادُ النَّفْسِ » « 1 »
و اميرالمؤمنين ( ع ) در اين مرتبه از شجاعت هم بىنظير بود . يك نمونه‌اش روايتى است كه قبلًا هم خواندم كه مىفرمايند :
( 1 ) . من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 395 .
( 1 ) . الكافى ، ج 5 ، ص 12 .