آفاق نيايش (تفسير دعاى كميل) (فارسى) — الصفحة ٢٣٤

پيامدهاى اسراف

لذا « جرجى زيدان » يكى از علل پيش رفت اسلام را وجود اشخاصى نظير « دحيه كلبى » دانسته است كه وقتى به عنوان سفير اسلام به روم رفت ، جزشترش كه او از شيرآن استفاده مىكرد - و شتر نيز از علف بيابان - هيچ چيز ديگر با خود نبرد .

در همين مورد نقل شده است كه شاعرى براى عمر بن عبدالعزيز كه مىخواست جلوى زياده روى و اسراف را بگيرد تا به اين وسيله جهان اسلام را به خودكفايى برساند شعرى خواند و از او صله و جايزه خواست .

عمر از او پرسيد : چه چيزى به عنوان صله مىخواهى ؟

شاعر در جواب گفت : خلفا دست كم اسبى ، خلعتى ، وجه نقد بى حد و حسابى به او مىدادند .

عمر از اين سخن حيرت زده شد و گفت :

به خدا قسم ! جز دو لباس و چهل درهم پول نقد هيچ چيز ديگر ندارم كه مىتوانم نصف آن‌ها را به تو بدهم .

بنابراين ، عاقبت اسراف و زياده روى در مصرف اموال انسان را به فقر مىكشد ، فقر هم به كفر و فسق منجر مىشود .

اميرالمؤمنين على ( ع ) به فرزندش محمد بن حنيفه فرمود :

« يا بُنَىَّ ايّاكَ وَ الْفَقْر . فَانَّهُ مَنْقَصَةً فِى الدّين ، مُدْهِشَةً لِلْعَقْل ، داعِيَةً لِلْمَقْت ؛ « 1 »

اى نور چشم من ! از فقر بپرهيز كه موجب نقصان در دين است و مايه هراس و پراكندگى عقل و جلب كننده بدبختى است . »

و نيز فرمود :

« كادَ الْفَقْرُ انْ يَكُونَ كُفْرا

؛ « 2 » ديرى نمىگذرد كه فقر به كفر تبديل مىشود . »


( 1 ) . نقل به مضمون ، ر . ك : نهج البلاغه ، حكمت 319 . ( 2 ) . كافى ، ج 2 ، ص 307 ، ( باب الحسد ) ، ح 4 . .