احكام عبادات (فارسى) — الصفحة ٦١٧
با توكّل بر خدا نيّت ، استوار مىگردد
مىتواند از چنگ آنها رهايى يابد ؟ تنها با توكّل بر خداست كه انسان مىتواند عزم خود را جزم ونيّت و اراده خويش را استوار و قلب‌خود را قوى گرداند و از همين جاست كه روايات توكّل بر خدا و تمسّك به ريسمان او را در همه امور مورد تشويق و ترغيب قرار داده‌است .
در احاديث شريف چنين آمده است :
1 - از امام صادق‌عليه السلام روايت شده است كه فرمود :
« من اعطي ثلاثاً لم يمنع ثلاثاً : من اعطي الدعاء اعطي الإجابة ، و من اعطي الشكر اعطي الزيادة ، و من اعطي التوكّل اعطي على الكفاية . ثمّ قال : أتلوت كتاب‌اللَّه عزّ وجلّ : وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ « 1 » ، لَئِن شَكَرْتُم‌ْلَأَزِيدَنَّكُمْ « 2 » ، ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ « 3 » » « 4 » .
« به هر كسى كه سه چيز داده شود ، او از سه چيز منع نمىشود : به هركه دعا داده شود ، اجابت عطايش گردد ، و به هر كه شكر داده‌شود ، زيادت در نعمت ، عطايش گردد ، و به هركه توكّل داده شود ، كفايت عطايش گردد . »
سپس فرمود : « آيا كتاب خدا را خوانده‌اى كه مىگويد : هركه بر خدا توكّل كند ، خدا او را كافى مىباشد .
اگر شكر كنيد مرا ، نعمتهاى فزونتر براى شما خواهم بخشيد .
بخوانيد مرا تا اجابت كنم شما را . »
2 - امام سجّادعليه السلام فرمود :
« خرجت حتى انتهيت إلى هذا الحائط فاتّكأت عليه ، فإذا رجل عليه ثوبان أبيضان ينظر في تجاه وجهي ، ثمّ قال : يا عليّ بن الحسين ، ما لي أراك كئيباًحزيناً . . .
ثمّ قال : يا عليّ بن الحسين ، هل رأيت أحداً دعا اللَّه فلم يجبه ؟ قلت : لا . قال : فهل رأيت أحداً توكّل على اللَّه فلم يكفه ؟ قلت : لا . قال : فهل رأيت أحداً سأل‌اللَّه فلم يعطه ؟ قلت : لا . ثمّ غاب عنّي »
« 5 » .
« روزى من بيرون آمدم تا به اين ديوار رسيدم و بر آن تكيه كردم ، آنگاه مردى را ديدم كه در تن او دو جامه سپيد بود و به چهره من‌نگاه مىكرد . سپس گفت : اى على بن الحسين ! چه شده است كه تو را پريشان و غمگين مىبينم ؟ . . .
تا اينكه گفت : اى على بن الحسين ! آيا كسى را ديده‌اى كه خدا را بخواند و خدا جوايش ندهد ؟
( 1 ) سوره طلاق ، آيه 3 . ( 2 ) سوره ابراهيم ، آيه 7 . ( 3 ) سوره غافر ، آيه 60 . ( 4 ) وسائل الشيعه ، ج 11 ، باب 11 ، ص 167 ، حديث 4 . ( 5 ) همان ، حديث 1 .