احكام عبادات (فارسى) — الصفحة ٤٣

2 - آب جارى

2 - آب جارى

2 - آب جارى

آب جارى چيست ؟

آب جارى هر آبى است كه از منبع و اصل تغذيه كننده‌اى جريان داشته باشد مثل آب چشمه‌وقنات « 1 » و رودخانه ، چه رودخانه‌هايى كه از چشمه‌ها تشكيل مىشود يا از آب شدن برفهاويخها . هر آبى كه منبع و اصل تغذيه كننده‌اى داشته باشد ، هر چند راكد و غير جارى باشدمثل چشمه‌اى كه جريان ندارد ، حكم آب جارى را دارد .

بر اين اساس آبى كه از منبع خود جدا شده باشد ، جارى محسوب نمىشود مگر اينكه خيلىزياد باشد كه دراين صورت آن مقادير خيلى زياد جوشان ، منبع آن حساب مىشود .

اين مسأله فروعى دارد كه در سطور ذيل به آنها اشاره مىكنيم :

1 - آب جارى تا زمانى كه به منبع خود متّصل باشد ، با رسيدن نجاست به آن ، نجس‌نمىشود ، چه كُرّ باشد يا كمتر از كُرّ .

2 - آبى كه بر روى زمين جريان دارد ، اگر متّصل به كُرّ يا منبع تغذيه كننده نباشد وخودش‌هم به مقدار كُرّ نباشد ، در اثر برخورد با نجاست ، نجس مىشود مانند آب قليل .

3 - چشمه‌اى كه زمانى مىجوشد و زمانى از جوشش مىافتد ، تنها در وقتى كه مىجوشد ، حكم آب جارى را دارد .

4 - آب چشمه‌اى كه جارى نيست وجوشش ندارد ولى طورى است كه اگر از آن آب بردارندباز مىجوشد ، حكم آب جارى را دارد زيرا علىرغم اينكه جارى نيست امّا به منبع تغذيه‌كننده متّصل است .

5 - بركه‌ها و حوضچه‌هاى متّصل به آب جارى ، حكم آب جارى را دارد تا زمانى كه ازنظر عرف متّصل به جارى محسوب شود و فرق ندارد كه از روى زمين يا از درون زمين به آب‌جارى متّصل باشد .

6 - اگر آب قليل با فشار از جايى بريزد و نجاست به پائين آن برسد ، نجاست پائين به‌قسمت بالاى آن سرايت نمىكند .

7 - آب حوضچه‌هاى كوچك حمام كه متّصل به مخزن آب حمام مىباشد ، حكم آب‌جارى را دارد و پاك كننده است به شرطى كه آب مخزن به تنهائى يا با آب حوضچه‌ها با هم به اندازه كُرّ


( 1 ) قنات مجموعه‌اى از چاههاى نزديك بهم است كه از زير زمين به همديگر وصل مىشوند و آب آنها از زمينهاى شيب‌دار به سوىزمينهاى پائين جريان مىيابد . اين آبها با اينكه در درون زمين هستند امّا مانند چشمه جريان دارند .