اخلاق در اداره (فارسى) — الصفحة ٨٠

غفلت انسان

خويش را فراموش مىكند . با اين غفلت در برابر حادثه‌ها مىشكند و در هنگام فراوانى نعمت ، مغرور مىشود و انسانيت خود را مىبازد . قرآن مىفرمايد :

« ان الانسان خلق هلوعاً اذا مسه الشر جزوعاً و اذا مسه الخير منوعاً » ؛ « 1 » به راستى كه انسان ، بسيار آزمند وبىتاب ، خلق شده است ، چون صدمه‌اى به او رسد عجز و لابه كند و چون خيرى به او رسد بخل ورزد .

نعمت و نقمت هر دو وسيله آزمايش و امتحان انسان است . از نظر على ( ع ) رياست خوب است اما براى اثبات حق و از بين بردن باطل ، براى اين كه با آن ، گرهفاى از مشكلات مسلمانان باز شود .

بنابراين ، آن رياستى بد است كه انسان را جهنمى كند . انسان را به زمين بزند . همين‌طور بقيه نعمت‌ها مثل پول ، علم و . . . .

براى عارف ، فقر از الطاف خفيه است ؛ چرا كه اگر با فقر بسازد خداوند بر او درود مىفرستد

: « اولئك عليهم صلوات من ربهم

» ؛ اما همين فقر ، بعضىها را به كفر مىكشاند :

كاد الفقر ان يكون كفراً ؛ « 2 »

گاهى ، فقر كفرآور است .

پس نبايد غافل بود كه مشكلات و سختىها همه مقدمه اين است كه انسانى به كمال و فلاح برسد . اگر قران را با تأمل بخوانيم همين نكته را به روشنى از آن در مىيابيم ؛ مثلًا خداوند در اين آيه شريفه كه در سه جاى قرآن تكرار شده است مىفرمايد :

( 1 ) - معارج ( 70 ) آيه 20 . ( 2 ) - بحارالانوار ، ج 72 ، ص 29 ، ح 26 .