هزار و يك نكته (فارسى) — الصفحة ٣٢٣

نكته 572

نقل كرده است كه :

اقليدس العلم الذى تحوى به * ما فى السماء معا و فى الافاق

تزكو فوائده على انفاقه * يا حبذا زاك على الانفاق

هو سلم و كانما اشكاله * درج الى العليا للطراق

ترقى به النفس الشريفة مرتقى * اكرم بذاك المرتقى و الراقى

يعنى كتاب اصول اقليدس دانشى را در بر دارد كه با فراگرفتن آن ، هر آنچه در آسمان و آفاق زمين است . دست مى - يا بى .

هر اندازه انفاقش كنى بيشتر مىشود ، به‌به چه نيكو است چيزى كه به انفاق ، زياد مىشود .

اين كتاب براى بالا روندگان به مراتب والاى علم ، گويى نردبانى است كه أشكال هندسى آن پله‌هاى آنست . نفس شريف به اين نردبان به مقامى بلند ارتقاء مىيابد ، چه گرامى است آن مقام بلند ، و چه گرامى است آنكه بسوى چنان مقامى ارتقاء مىيابد .

غياث الدين جمشيد كاشى رساله‌اى به نام « سلم السماء » يعنى نردبان آسمانى در استخراج ابعاد اجرام نوشته است .

نكته 572

نكته 572

قطب شيرازى در درة التاج ( ص 176 ) گويد : مؤلف منطق يعنى مصنف اين فن و مدون او ، ارسطو است بشهادت مفسران كلام او ، و آن را ميراث ذوالقرنين خوانند يعنى اسكندر كى شاگرد ارسطو بود و اين كتاب را از بهر او ساخت و او را پانصد هزار دينار بداد ، و هر سال صد و بيست هزار دينار ادرار كرد .

متأله سبزوارى همين نقل را در منطق منظومه خود