دانشنامه احاديث پزشكى (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١١
جايگاه طبّ پيشگيرى در اسلام
جايگاه طبّ پيشگيرى در اسلام
جايگاه طبّ پيشگيرى در اسلام
بررسى متون اسلامى به روشنى نشان مىدهد كه يكى از اهداف اصلى و حكمت‌هاى مهمّ احكام و مقرّرات اسلامى ، طبّ پيشگيرانه ، از طريق پيشگيرى از بيمارىها و تأمين سلامت انسان است . خداوند متعال ، تصريح مىكند كه قرآن و برنامه‌هاى نورانى و حياتبخش آن ، جامعه بشر را به راه‌هاى تأمين سلامت ، رهنمون مىگردد :
« يَهْدِي بِهِ اللَّهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوانَهُ سُبُلَ السَّلامِ » . « 1 »
خداوند ، هر كه را از خشنودى او پيروى كند ، به وسيله آن [ كتاب ] به راه‌هاى سلامت ، رهنمون مىشود .
و بدين سان ، انسان مىتواند با پيوند با خدا و برنامه‌هايى كه او براى زندگى بشر ارائه كرده ، به بزرگ‌ترين نعمت‌هاى الهى دست يابد و نه تنها آخرت ، بلكه سلامت و سعادت و خوش‌بختى دنياى خود را نيز تأمين نمايد :
« مَنْ كانَ يُرِيدُ ثَوابَ الدُّنْيا فَعِنْدَ اللَّهِ ثَوابُ الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ » . « 2 »
هر كس پاداش دنيا مىخواهد ، [ بداند كه ] پاداش دنيا و آخرت ، نزد خداست .
بر اين پايه ، در اسلام ، آنچه براى سلامت جسم و يا جان خطرناك و زيانبار است ، حرام يا مكروه است و آنچه براى سلامت انسان ، لازم و مفيد است ، واجب يا مستحب ، و آنچه سود و يا زيانى براى جسم و يا جان ندارد ، مباح شناخته شده است . اين بدان معناست كه طبّ پيشگيرى در متن مقرّرات و احكام پنجگانه اسلام ، تنيده شده و اجراى كامل و دقيق قوانين الهى در زندگى ، سلامت جسم و جان انسان را به همراه دارد . « 3 »
( 1 ) مائده ، آيه 16 . ( 2 ) نساء ، آيه 134 . ( 3 ) به استثناى مواردى كه حكمت الهى به دليل مسائل تربيتى بيمارى فردى را اقتضا نمايد ( ر . ك : ج 1 ، ص 126 ، حكمت بيمارى ) .