هزار و يك كلمه (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٤

كلمهء 168

و مگر برايت نخوانده‌ام

در خلوت شبهاى تارت مىتوانى * آرى به كف سرچشمه آب بقا را

( ديوان نگارنده )

خلاصه مرد سحر باش كه :

صَمت و جوع و سهر و خلوت و ذكر به دوام * ناتمامان جهان را كند اين پنج تمام

و دست از دامن دوست بر مدار

به و اللّه به باللّه به تاللّه * به حق آيه نصر من اللّه

كه مو از دامنت دست بر نديرم * اگر كشته شوم الحكمُ للّه

( بابا طاهر )

اگر در شب نگرفتى در روز بگير ، و اگر روز را به رايگان از دست دادى شب را درياب . اين راه و رسم گدايى را خود جناب دوست به ما ياد داد كه فرمود : وَ هُوَ الَّذِي جَعَلَ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ خِلْفَةً لِمَنْ أَرادَ أَنْ يَذَّكَّرَ أَوْ أَرادَ شُكُوراً « 1 » سرّش اين است كه جواد است و جود گدا مىخواهد .

بانگ مىآيد كه اى طالب بيا * جود محتاج گدايان چون گدا

جود محتاج است و خواهد طالبى * همچنانكه توبه خواهد تائبى

جود مىجويد گدايان و ضعاف * همچو خوبان كآينه جويند صاف

روى خوبان ز آينه زيبا شود * روى احسان از گدا پيدا شود

چون گدا آيينه جود است هان * دم بود بر روى آيينه زيان

پس از اين فرمود حق در والضحى * بانگ كم زن اى محمّد بر گدا

( مثنوى ملّاى رومى )

و چون جناب معشوق فرمايد : وَ أَمَّا السَّائِلَ فَلا تَنْهَرْ « 2 » خود با سائل چگونه بود ؟

عارف رومى نظما و نثرا چه خوش گفت ؟ ! نظمش آن بود و نثرش اين :


( 1 ) - سورهء فرقان ( 25 ) : 64 . ( 2 ) - سورهء والضحى ( 93 ) : 11 .