هزار و يك كلمه (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٣٠
كلمهء 103
در بدن فحمى است كه به تدريج تحمّر و تجمّر و تشعّل و تنوّر در آن پديد آيد ، و بعد از آن نجم و قمر و آفتاب عالمتاب بيكران شود « 1 » .
كلمهء 102
كلمهء 102
حكيم بزرگ جناب بابا افضل كاشى - قدّس سرّه الشريف - چه نيكو فرموده است :
عالم درختى است كه بار و ثمره او مردم است . و مردم درختى است كه بار و ثمره وى خرد است . و خرد درختى است كه ثمره او لقاى خداى تعالى است .
در ديوان راقم آمده است :
يك درخت است نظام ازلى و ابدى * آدم او را ثمر است و چه گرامى ثمرى
كيست مانند تو فرزند كريم الأبوين * نفس كل مادرى و عقل كل او را پدرى
دكارت فرانسوى گويد :
فلسفه درختى است كه ريشه‌ايش ما بعد الطبيعه و تنه‌اش طبيعى است ، و شاخه‌هايى كه از اين تنه برمىآيد علوم ديگر مىباشند كه عمده آنها طب و اخلاق و علم الحيل است .
به درس 93 و 94 كتاب دروس معرفت نفس رجوع شود .
كلمهء 103
كلمهء 103
انسان در حقيقت ، معجون افعال و احوال و نيّات و سعى خود است . قوله سبحانه : إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ « 2 » وَ أَنْ لَيْسَ لِلْإِنْسانِ إِلَّا ما سَعى « 3 » وَ إِنْ تُبْدُوا ما فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ
( 1 ) - « اسرار الحكم » ص 257 . به تصحيح و تعليقات استاد شعرانى . ( 2 ) - سورهء هود ( 11 ) : 46 . ( 3 ) - سورهء نجم ( 53 ) : 40 .