جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٥٥

3 . عكرمه مولى ابن عباس

خود را از عكرمه گرفته‌اند . در مورد وى نوشته‌اند :

كان يرى رأي الاباضية ؛ « 1 »

او بر عقيدهء اباضيّه بود .

فالخوارج الذين بالمغرب عنه أخذوا ؛ « 2 »

خوارج مغرب [ عقايد خود را ] از وى اخذ كرده‌اند .

يحيى بن سعيد ، عكرمه را كذاب مىدانسته است . « 3 »

راوى مىگويد : به منزل على بن عبداللَّه بن العباس رفتم ديدم عكرمه را با طناب به در مستراح بسته ، به او گفتم : از خدا نمىترسى ؟ مگر كسى با غلام خود چنين رفتار مىكند ! على بن عبداللَّه بن عباس گفت :

إنّ هذا الخبيث يكذب على أبي ؛ « 4 »

اين خبيث به پدرم دروغ مىبندد .

سعيد بن مسيب كه از بزرگان تابعين است به خدمتكارش گفت :

يا برد ، إياك أن تكذب عليّ كما يكذب عكرمة على ابن عباس ؛ « 5 »

اى برد ، مبادا بر من دروغ ببندى چنان كه عكرمه بر ابن عباس دروغ مىبست .

قاسم بن محمّد - كه از فقهاى مدينه بود - گفته است :

( 1 ) . انساب الاشراف : 9 / 285 ، الانساب : 4 / 197 : 1183 ، تاريخ الاسلام : 7 / 180 ، الطبقات الكبرى 5 / 292 ، تاريخ دمشق : 41 / 118 و 121 ، تهذيب التهذيب : 7 / 237 ، تهذيب الكمال : 20 / 278 ، سير اعلام النبلاء : 5 / 22 ، مغانى الاخيار : 3 / 389 : 1825 ، ميزان الاعتدال : 3 / 95 : 5716 . ( 2 ) . مقدمه فتح البارى : 426 . ( 3 ) . تهذيب الكمال : 20 / 282 . ( 4 ) . ميزان الاعتدال : 3 / 94 ، ر . ك تهذيب الكمال : 20 / 280 ، سير اعلام النبلاء : 5 / 23 ، شذرات الذهب : 1 / 103 ، المعارف : 1 / 102 . ( 5 ) . ثقات ابن حبان : 5 / 230 ، تاريخ دمشق : 41 / 109 ، تهذيب الكمال : 20 / 280 .