جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٢٢٨

ج ) عبداللَّه بن زبير

باز نزده جز اين غلام يعنى محمّد بن حنفيه و موعد بين من و او تا غروب آفتاب است پس از آن خانه‌اش را بر سرش آتش خواهم زد .

عده‌اى به تهديد وى اعتراض كردند . برخى از نزديكان عبداللَّه بن زبير هم در پاسخ اين اعتراضات ، اقدامات اسلاف را يادآورى كردند . « 1 »

بنابراين زندگى عبداللَّه بن زبير پر از حاشيه‌هاى منفى است . خلاصه آن چه از زندگى او مطرح گرديد عبارت است از :

1 . بيرون آوردن عايشه از خانه .

2 . ايفاى نقش كليدى در شروع و ادامه جنگ جمل و ريخته شدن خون بسيارى از مسلمانان .

3 . اداى شهادت دروغ جهت قانع ساختن عايشه براى ادامه جنگ و وادار كردن عده‌اى براى اداى شهادت دروغ .

4 . دشمنى و جنگ با اميرالمؤمنين عليه السلام .

5 . تلاش براى دستيابى به خلافت .

6 . آزار و اذيت بنى هاشم و تهديد ايشان از جمله ابن عباس و محمّد بن حنفيه .

عبداللَّه بن زبير با چنين زندگى نامه‌اى ، يكى از ده مفسرى است كه سيوطى در طبقهء صحابه از آن نام مىبرد ! « 2 »

سيوطى پس از ذكر نام اين ده نفر به عنوان مفسر قرآن مىگويد :

وقد ورد عن جماعة من الصحابة غير هؤلاء اليسير من التفسير ، كأنس وأبي هريرة وابن عمر وجابر ( بن عبداللَّه ) ، وورد عن عبداللَّه بن عمرو بن عاص أشياء تتعلق بالقصص وأخبار الفتن والآخرة و ما أشبهها


( 1 ) . شرح نهج البلاغه : 20 / 147 . ( 2 ) . الاتقان : 2 / 493 : 6369 .