خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى) — الصفحة ٦٧٧

1 - وسعت خانه مستلزم داشتن بيش از يك در نيست

پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم مىشود . . . و اين در نهايت بطلان است .

اين پايان سخن درباره‌ى گفته‌ى عاصمى در اين مقام مىباشد .

( 3 ) با سخن طيّبى درباره‌ى حديث :

( 3 ) با سخن طيّبى درباره‌ى حديث :

« أنا دارالحكمة »

حسين‌بن عبداللَّه‌بن محمّد طيّبى شرح‌كننده‌ى « المشكاة » تأويلى درباره‌ى حديث « أنا دارالحكمة » دارد كه ضرورى است آن را نقل و عيبش را برملا كنيم . . . گويد :

« فرموده‌اش : « و على بابها » شايد شيعه به اين تمثيل تمسّك جويند كه گرفتن حكمت و دانش مخصوص به او بوده و به ديگرى تجاوز نمىكند مگر به واسطه‌ى او ، از اين رو كه جز اين نيست كه هر كس از در به خانه وارد مىشود . و خداى متعال فرمود :

« ليس البرّ بأن تأتوا البيوت من ظهورها و لكن البرّ من اتّقى و أتوا البيوت من أبوابها » « 1 »

و آنان دليلى ندارند ؛ زيرا كه خانه‌ى بهشت وسيع‌تر از خانه‌ى حكمت نيست ؛ در حالى داراى هشت در مىباشد . » « 2 » گويم :

اين سخن اوست كه از وجه‌هاى بسيارى فاسد است ، كه بيشترين آن‌ها ، از آن‌چه گذشت واضح مىگردد . و اين‌جا به بعضى از آن‌ها اشاره مىكنيم :

وجه‌هاى باطل‌بودن سخن طيّبى

وجه‌هاى باطل‌بودن سخن طيّبى

1 - وسعت خانه مستلزم داشتن بيش از يك در نيست

1 - وسعت خانه مستلزم داشتن بيش از يك در نيست

هرگز لازمه‌ى وسعت خانه داشتن بيش از يك در نيست ؛ بلكه لازمه‌اش وسيع بودن درِ خانه است به تناسب وسعت خانه ، و شكّى نيست در وسعت درِ خانه‌ى حكمت به تناسب وسعت خانه‌ى حكمت . وسعت اين در به جايى رسيده


( 1 ) . بقره / 189 . ( 2 ) . الكاشف في شرح المشكاة : خطّى است .