رسالهء توضيح المسائل (فارسى) — الصفحة ٣٧٩
معاملات باطل
( 8 ) احكام خريد و فروش
( 8 ) احكام خريد و فروش
آداب معامله
آداب معامله
( مسأله 1684 ) ياد گرفتن احكام معاملات به قدرى كه مورد احتياج است لازم است ، و مستحب است فروشنده بين مشترىها در قيمت جنس فرق نگذارد . و در قيمت جنس سخت‌گيرى نكند ، و كسى كه با او معامله كرده اگر پشيمان شود و از او تقاضا كند كه معامله را به هم بزند ، بپذيرد .
( مسأله 1685 ) اگر انسان نداند معامله‌اى كه كرده صحيح است يا باطل ، نمىتواند در مالى كه گرفته تصرف نمايد ولى چنانچه در موقع معامله ، احكام آن را مىدانسته و بعد از معامله شك كند ، تصرف او اشكال ندارد و معامله صحيح است .
( مسأله 1686 ) كسى كه مال ندارد و مخارجى بر او واجب است مثل خرج زن و بچه ، بايد كار و يا كسب كند و براى كارهاى مستحب مانند وسعت دادن به عيالات و دست‌گيرى از فقرا ، كسب كردن مستحب است .
معاملات مكروه
معاملات مكروه
( مسأله 1687 ) عمده معاملات مكروه از اين قرار است :
اول مِلك فروشى .
دوم قصابى .
سوم كفن فروشى .
چهارم معامله با مردمان پست .
پنجم معامله بين اذان صبح و اول آفتاب .
ششم آنكه كار خود را خريد و فروش گندم و جو و مانند اينها قرار دهد .
هفتم آنكه براى خريدن جنسى كه ديگرى مىخواهد بخرد داخل معامله او شود .
معاملات باطل
معاملات باطل
( مسأله 1688 ) در چند مورد معامله باطل است :
اول خريد و فروش عين نجس مثل : بول و غائط و خون و خوك و سگ ولى خريد و فروش خون براى معالجه بيماران و خريد و فروش سگ شكارى و نگهبان جايز است .
دوم خريد و فروش مال غصبى مگر آنكه صاحبش اذن دهد .
سوم خريد و فروش چيزهائى كه ارزش مالى ندارد .