همپاى انقلاب (خطبه هاى نماز جمعه) (فارسى) — الصفحة ٥٤٩

خطبهء اول

مصرف گرايى كنيم و در مصرفْ حريص باشيم ، هرگز به آن اهداف و آرمان‌هاى عالىِ اقتصادى دست نخواهيم يافت .

به عنوان مثال ، مصرف گرايى مانند اين است كه اگر ديديم كه فروشگاه تعاونىِ محلّه يا محلّ كارمان ، كالايى را چند ريال ارزان‌تر از فروشگاه‌هاى ديگر مىفروشد ، هر چند به آن كالا احتياج نداشته باشيم ، آن را خريدارى كنيم .

خلاصه اين كه اگر مىخواهيم اقتصادى صحيح و سالم و مستقل داشته باشيم ، همهء ما حد اقل بايد اين قدر فداكارى داشته باشيم كه از راه مشروع و اسلامى قناعت كردن ، به برنامه‌هاى دولتْ كمك كنيم . خدمت شما عرض كردم كه رفاه‌پرستى و مصرف گرايى ، از جلوه‌هاى فرهنگِ مبتذل غرب هستند .

در مقابلِ آنها ، فرهنگ اسلامى مبتنى بر قناعت و خوددارى از اسراف و تبذير است .

امروز مىخواهم چند آيهء قرآن در بارهء اسراف و تبذير برايتان تلاوت كنم تا ببينيد كه خداوند چقدر به دورى كردن از اسرافْ اهميت داده است . در قرآن شريف ، حدود بيست آيه در بارهء اسراف و تبذير وجود دارد كه بعضى از آنها عبارت‌اند از :

« انَّ الْمُبَذِّرينَ كانُوا اخْوانَ الشَّياطينِ . . . » « 1 »

[ اسرافكاران با شيطان برادرند . . . ]

خداوند در اين آيهء شريفه ، با اين لحنِ شديد مى فرمايد : اى كسانى كه اهل اسراف و تبذير و ريخت و پاش هستيد ! بدانيد كه تبذير كنندگان ، برادرانِ شيطان‌اند .

« . . . كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ » « 2 »

[ . . . اعمال اسرافكاران اينچنين در نظرشان آراسته شده است . ]

آنها كه اهل ريخت و پاش و اسراف هستند ، شيطان كارهايشان را در نظرشان زينت داده است . آنها خيال مىكنند كه اگر در هر جشنى يك جور لباس بپوشند و در هر مهمانى يك جور غذا بدهند و هر روز دنبال يك رفاهِ جديد باشند ، زندگىِ خوب و آبرومندى دارند .

در حقيقت ، اين شيطان است كه عمل زشتِ آنها را در نظرشان زيبا جلوه داده است .

« . . . رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَ اسْرافَنا . . . » « 3 »

[ . . . پروردگارا ! گناهان ما و زياده‌روىهاى ما در كارها را بيامرز . . . ]

در اين آيهء شريفه ، خداوند تمام گناهان را در يك طرفْ قرار داده و رفاه‌طلبى و اسراف را هم در طرفِ ديگر قرار داده است و مىفرمايد : دعا كنيد و بگوييد : خدايا ! از همهء گناهانِ من در گذر . پروردگارا ! اسرافم را هم ببخش .

« وَ مَنْ اعْرَضَ عَنْ ذِكْرى فَانَّ لَهُ مَعيشَةً ضَنْكاً وَ نَحْشُرُهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ اعْمى » « 4 »

[ هر كس از يادِ من اعراض كند ، زندگىاش تنگ شود و در روز قيامتْ نابينا محشورش سازيم . ]

سپس خداوند سبحان در ادامهء همين آيه مىفرمايد :

« وَ كَذلِكَ نَجْزى مَنْ اسْرَفَ وَ لَمْ يُؤْمِنْ بِآياتِ رَبِّهِ وَ لَعَذابُ الْآخِرَةِ اشَدُّ وَ ابْقى » « 5 »

[ اينچنين اسرافكاران و كسانى را كه به آياتِ پروردگارشان ايمان نمىآورند ، جزا مىدهيم و هر آينه عذابِ آخرتْ سخت‌تر و پايدارتر است . ]

خداوند در آيهء اول در بارهء گروهى از مردم ، مىفرمايد : در روز قيامت ، آنها را كور و


( 1 ) - سورهء اسراء ( 17 ) ، آيهء 27 . ( 2 ) - سورهء يونس ( 10 ) ، آيهء 12 . ( 3 ) - سورهء آل عمران ( 3 ) ، آيهء 147 . ( 4 ) - سورهء طه ( 20 ) ، آيهء 124 . ( 5 ) - همان ، آيهء 127 .