همپاى انقلاب (خطبه هاى نماز جمعه) (فارسى) — الصفحة ٤٦٩
خطبهء اول
كه به اين موضوع ، توجه خاص داشته باشيم .
علما ، فقها ، مراجع عاليقدر ، استادان محترم ، دانشمندان و متفكران ، اهل قلم و اهل فكر ، مسئولان محترم نظام جمهورى اسلامى و همهء امت حزب الله بايد در اين باره مشاركت و همكارى نمايند .
اگر موجوديت ، اصالت و استقلالِ حوزه‌هاى علميهء شيعه حفظ شود ، اين حوزه‌ها بهترين سنگرى هستند كه مىتوانند زيربنا و استخوان‌بندىِ جامعه و نظام اسلامى را آن گونه كه لازم است ، حفظ كنند .
حوزه‌هاى علميهء شيعه تاريخچه‌اى بسيار زيبا و خواندنى و مهم دارند . اگر بخواهيم در بارهء تاريخ حوزه‌هاى علميهء شيعه و نقشِ آنها در تاريخ هزار و چهارصد سال اخير صحبت كنيم ، بحثْ بسيار مفصل مىشود .
در اين فرصتِ كوتاه ، من تنها مىتوانم اشاره‌اى به اين مطلب بنمايم .
در دوران حيات شريف پيامبر صلى الله عليه و آله ، يك پديدهء جديد و ناشناخته به وجود آمد .
مردى بزرگ ، ادعاى رسالت كرد . او از يك طرف به وسيلهء وحى با جهان غيب اتصال داشت و از طرف ديگر ، با مردم در ارتباط بود .
دورهء بيست و سه سالهء نبوتِ پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله عصر قانونگذارى و تشريع احكام اسلام است . رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله ، احكام و فرمان‌هاى خداوند را از طريق وحى از عالَم غيب دريافت مىكرد و به جهان بشريت ، ابلاغ مىنمود .
اين دوران عجيب ، بيست و سه سال طول كشيد . اين دورانْ عجيب بود ؛ زيرا براى مردم ، نه وحىْ شناخته شده بود و نه عالَم غيب و نه فرشتهء حاملِ وحى و نه چگونگىِ ارتباطِ اين فرشته با شخص پيامبر صلى الله عليه و آله .
پس از دوران بيست و سه سالهء نبوت پيامبر صلى الله عليه و آله ، دوران صحابه شروع شد . شما با كلمهء « صحابه » يا اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله مأنوس هستيد .
در بارهء معناى كلمهء صحابه ، اختلاف نظر وجود دارد . بر طبق معناى مشهور آن ، صحابه كسانى هستند كه فيض حضور پيامبر صلى الله عليه و آله را درك كرده باشند و از پيامبر صلى الله عليه و آله سخنى شنيده و آن را نقل كرده باشند . اسامى اين افراد و نام كتاب‌هاى آنها ، معلوم و مشخص است .
تعداد صحابهء پيامبر صلى الله عليه و آله حدود صد هزار نفر است . بعضىها تا حدود صد و چهل هزار نفر هم نقل كرده‌اند .
دوران صحابه ، دورانى است كه آنها زنده بودند . آخرين صحابه در سال صدم هجرت از دنيا رفته است . بعضىها هم دو سه سال اضافه كرده‌اند . به همين خاطر سدهء اول هجرت را « عصر صحابه » مىنامند .
در عصر صحابه ، اتفاقات مهمّى صورت گرفت ؛ از جمله جمع قرآن ، جنگ با مرتدّين و تا حدودى ، تنظيم امور مسلمين .
در دوران صحابه ، مردم براى ياد گرفتن احكام شرعى به صحابه رجوع مىكردند .
در اين دوره ، صحابه مرجعِ مردم بودند ؛ تا اينكه صحابه به تدريج رحلت كردند و تعداد آنها كم شد .
پس از عصر صحابه ، دورهء « استشاره » و پس از آن ، دوران « رأى » شروع شد . در عصر استشاره و رأى ، تعداد كمى از صحابهء زن و مرد وجود داشتند كه حضور پيامبر صلى الله عليه و آله را درك كرده بودند . مردم ، آنها را به عنوان فقها مىشناختند ؛ مانند فقهاى سبعهء مدينه و امثال آنها .
در دورهء صحابه ، به تدريج كه از عصر پيامبر صلى الله عليه و آله دور مىشدند ، بعضى از صحابه شروع به ساختن احاديث دروغين و نسبت دادنِ آنها به پيامبر صلى الله عليه و آله نمودند .
بعضى از احاديث دروغينِ مشهورِ اين دوره عبارت‌اند از : « عَنْ رَسُولِ اللَّه صلى الله عليه و آله ، انَّ مُعاوِيَةَ