بايسته هاى فقه جزاء (فارسى) — الصفحة ٣٣٩
تقريب دوم ، استدلال به روايات
« عذاب الدنيا اهون من عذاب الآخرة . يعنى عذاب دنيا آسان‌تر از عذاب آخرت است . » « 1 »
در روايت مرسله صفوان آمده است :
« المرجوم يفر من الحفيرة فيطلب ؟ قال : لا و لا يعرض له و ان كان اصابه حجر واحد لم يطلب ، فان هرب قبل ان تصيبه الحجارة ردّ يصيبه الم العذاب . يعنى : از امام ( ع ) پرسيده شد : اگر محكوم به رجم از گودال فرار كرد ، آيا بايد برگردانده شود ؟ امام ( ع ) فرمود : نه و اگر حتى يك سنگ هم به او اصابت كرده باشد ، برگردانده نمىشود . اگر قبل از اصابت سنگ فرار كرد ، بايد برگردانده شود تا درد عذاب را بچشد . « 2 »
در تعبير ديگرى آمده است :
« و ان لم يكن اصابه الم الحجارة ردّ . يعنى اگر درد سنگ را نچشيد بايد برگردانده شود . « 3 »
در باب پانزدهم از ابواب حد قذف ، روايات پرشمارى دلالت بر آن دارند كه در حد زنا ، ضربه‌ها شديدتر از حد شراب‌خوارى و در حد شراب‌خوارى شديدتر از حد قذف و در حد قذف ، شديدتر از تعزير بايد باشد . واضح است كه منظور از شدت ضربه چيزى نيست جز شديدتر كردن درد و آزار .
در روايت معتبر حسين بن علاء در مورد كسى كه در خواب با مادر شخص ديگرى محتلم شده و سپس خبر احتلام خود را به گوش آن شخص رسانده بود ، آمده است :
قال امير المؤمنين ( ع ) : ان فى العدل ان شئت جلّدت ظلّه فإن الحلم انّما هو مثل الظلّ و لكنّا سنوجعه ضرباً و جميعاً حتى لا يؤذى المسلمين ، فضربه ضرباً وجيعاً . يعنى : حضرت امير فرمود : عدالت آن است كه اگر بخواهى مىتوانى سايهء او را شلاق بزنى ، زيرا احتلام مثل سايه است ؛ ولى ما او را تنبيه دردناكى خواهيم كرد تا از اين پس مسلمانان را نيازارد . سپس او را به طور دردناكى زد . « 4 »
در روايت صحيح محمد بن مسلم آمده است :
قال : سألته عن الشارب ، فقال : اما رجل كانت منه زلّة فإنّى معزّره و اما
( 1 ) وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 376 ، باب 15 از ابواب حد زنا ، حديث 2 . ( 2 ) همان ، ص 377 ، حديث 3 . ( 3 ) همان ، حديث 5 . ( 4 ) همان ، ص 458 ، باب 24 حد قذف ، حديث 1 .