بايسته هاى فقه جزاء (فارسى) — الصفحة ٣٣٧
تقريب اول ، استدلال به آيات حدود
مىشود . « 1 »
در مورد حدّ كنيزان آمده است :
فَعَلَيْهِنَّ نِصْفُ ما عَلَى الْمُحْصَناتِ مِنَ الْعَذابِ . يعنى عذاب كنيزان نصف عذاب زنان آزاد شوهردار است . « 2 »
در مورد لواط و زنا آمده است :
وَ الَّذانِ يَأْتِيانِها مِنْكُمْ فَآذُوهُما فَإِنْ تابا وَ أَصْلَحا فَأَعْرِضُوا عَنْهُما إِنَّ اللَّهَ كانَ تَوَّاباً رَحِيماً . يعنى : آن دو نفرى را از شما كه مرتكب لواط و زنا شدند ، آزار رسانيد ، پس اگر توبه كردند و اصلاح شدند با آنان كارى نداشته باشيد ، همانا خداوند توبهپذير و مهربان است . « 3 »
در آيهء مربوط به حدّ قذف آمده است :
إِنَّ الَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ الْغافِلاتِ الْمُؤْمِناتِ لُعِنُوا فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ . يعنى : كسانى كه به زنان شوهردار با ايمان بىخبر ، تهمت مىزنند ، در دنيا و آخرت لعنت شدهاند و عذاب سهمگينى دارند . « 4 »
استدلال به اين آيه مبتنى بر آن است كه مراد از « لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ » هم عذاب در دنيا يعنى حد قذف - و عذاب در آخرت باشد .
در بيان حد سرقت آمده است :
« وَ السَّارِقُ وَ السَّارِقَةُ فَاقْطَعُوا أَيْدِيَهُما جَزاءً بِما كَسَبا نَكالًا مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ . يعنى : دست مرد و زنى را كه دزدى كردهاند قطع كنيد ، اين سزاى كار آنان و عذابى از جانب خداوند است و خداوند عزيز و حكيم است . « 5 »
آيهاى كه حد محاربه را بيان كرد ، نيز دلالت بر شديد بودن كيفر آن دارد ، كيفرهايى مانند كشتن و به صليب كشيدن و بريدن دست و پا در اين آيه همه به صيغهء تفعيل آمده است كه دلالت بر تشديد فعل دارد و آنچه از آن فهميده مىشود شديد كردن كيفر است .
از بررسى آيات حدود كه ريشهء تشريع اين حدود هستند چنين به دست مىآيد كه
( 1 ) نور ، آيه 8 . ( 2 ) نساء ، آيهء 25 . ( 3 ) نساء ، آيهء 16 . ( 4 ) نور ، آيهء 23 . ( 5 ) مائده ، آيه 38 .