الهيات در نهج البلاغه (فارسى) — الصفحة ٣٢٠

فصل نهم : صفات سلبيّه در نهج‌البلاغه

در خطبهء 178 مىفرمايد :

لا تُدرِكُهُ العُيونُ بِمُشاهِدَةِ العِيانِ .

درك نمىكنند او را چشمها به مشاهدهء عيان و آشكار .

در خطبهء 181 مىفرمايد :

لَم يولَد سُبحانَهُ فَيَكونَ فِي العِزِّ مُشارَكاً ، وَ لَم يَلِد فَيَكونَ مورِثاً هالِكاً . وَلَم‌يَتَقَدَّمهُ وَقتٌ وَلازَمانٌ ، وَ لَم‌يَتَعاوَرهُ زِيادَةٌ وَلانُقصانٌ .

خداى سبحان متولّد نشده است تا در عزّت شريكى داشته باشد [ و مستقل نباشد ] ، و نزاييده است تا پس از مرگ ميراثى گذارد . هيچ وقت و زمانى بر او مقدّم نشده است ، و هيچ زياده و نقصانى به نوبت و تناوب در او راه نيافته است [ كه عين كمال و تمام كمال است ] .

و در ادامهء همين خطبه مىفرمايد :

لا يُدرَكُ بِوَهمٍ ، وَ لا يُقَدَّرُ بِفَهمٍ . وَ لا يَشغَلُهُ سائِلٌ ، وَ لا يَنقُصُهُ نائِلٌ ، وَ لا يَنظُرُ بِعَينٍ ، وَ لا يُحَدُّ بِأَينٍ ، وَ لا يوصَفُ بِالأَزواجِ ، وَ لا يَخلُقُ بِعِلاجٍ ، وَ لا يُدرَكُ بِالحَواسِّ ، وَ لا يُقاسُ بِالنّاسِ .

[ او ] به هيچ وهمى درك نشود ، و به هيچ فهمى اندازه‌گيرى نشود . هيچ خواهنده‌اى او را از خواهندهء ديگر بازنمىدارد ، و هيچ بخشش و عطايى او را ناقص نمىسازد . به چشم نظر نمىكند ، و به مكان محدود نمىشود ، و به جفتها و همسرها موصوف نمىگردد ، و به وسايل و اسباب نمىآفريند ، و به حواس درك نمىشود ، و با مردم مقايسه نمىگردد .

در خطبهء 186 مىفرمايد :

فَما قَطَعَكُم عَنهُ حِجابٌ ، وَ لا أُغلِقَ عَنكُم دونَهُ بابٌ .

قطعاً ميان شما و او هيچ پرده‌اى نيست ، و بين او و شما هيچ درى بسته نشده است .