رساله نور على نور در ذكر و ذاكر و مذكور (فارسى) — الصفحة ١١٨

اضافات و توضيحات

تو رحم كننده‌ترين رحم كنندگانى .

لا إله الاّ أنت . . . الخ ، يعنى خدائى بجز ذات يكتاى تو نيست . بارالها تورا ستايش و تقديس مىكنم ، بد كردم و به خود ظلم روا داشتم پس توبه‌ام را بپذير كه تو توبه‌پذير و مهربانى .

10 - و هنگامى كه إبراهيم و اسماعيل پايه‌هاى خانه خدا را بالا بردند گفتند اى پروردگار ما از ما بپذير كه تو شنوا و دانا هستى .

11 - و خداى شما خدايى است يكتا ، خدايى جز او نيست ، بخشاينده و مهربان است .

12 - برخى از مردم مىگويند : اى پروردگار ما ، ما را در دنيا چيزى بخش ، اينان را در آخرت نصيبى نيست ، و برخى از مردم مىگويند : اى پروردگار ما ، ما را هم در دنيا چيزى بخش و هم در آخرت و ما را از عذاب آتش نگه‌دار . اينان از آنچه خواسته‌اند بهره‌مند مىشوند و خدا به سرعت به حساب هر كسى مىرسد .

13 - بتحقيق قوم به تجربه يافته‌اند كه مداومت بر ذكر « يا حىّ يا قيّوم يا من لا إله الاّ أنت » موجب حيات عقل است .

14 - انسان كامل اسم أعظم الهى است :

در اللّه ذاتى و وصفى ، و در اسم اعظم اشارتى مىكنيم : برهان مطلب نخستين را در اول الهيات اسفار طلب بايد كرد كه از فصل نخستين تا هشتم موقف اول آن در توحيد و معرفت اللّه ذاتى است ، و هشتم آن در توحيد و معرفت اللّه وصفى كه الوهت يعنى وصف عنوانى إله و رب عالم بودن است چنان كه در مفتتح فصل گويد : فى اثبات وجوده و الوصول إلى معرفة ذاته ، و در مفتتح هشتم گويد : فى ان واجب الوجود لا شريك له في الالهية و ان إله العالم واحد ( ص 19 ، ج 3 ، ط 1 ) .

و نيز الهيت را در آخر فصل چهارم موقف ثانى الهيات معنى و تفسير كرده است ( ص 29 ) و مقصود از تشعيب اين است كه همان ذات واجب الوجود يكتا إله و رب العالمين است فافهم ، بسم اللّه الرحمن الرحيم الحمد للّه رب العالمين .

سلطان بحث الوهت را بنحو مستوفى در مصباح الانس در شرح خاتمه تمهيد جملى