انه الحق (فارسى) — الصفحة ١٣٤

نفس ناطقه انسانى را مقام فوق تجرد است

و درجات قرآن همه حكمت بلكه حكيم است يس وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ و حكمت بهشت است كما فى المجلس الواحد والستين من امالى الصدوق رحمه الله عليه قال رسول الله صلى الله عليه و آله لعلى بن ابى طالب : يا على انا مدينه الحكمه وهى الجنه وانت يا على بها .

پس به آن اندازه كه از اين درجات ارتقاء يافته اى به همان اندازه قرآنى و به همان اندازه خزائن الهى هستى و به همان اندازه بهشتى ، يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشاءُ وَ مَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْراً كَثِيراً وَ ما يَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُوا الْأَلْبابِ « 1 » .

امام عل‌يه السلام فرمود : درجات بهشت بر عدد آيات قرآن ، و بر قدر آيات قرآن است ، و فرمود : هر مقامى از مقامات قرآن را قرائت كرده اى توقف مكن و بالا برو كه آن را مقامات ديگر است و خبرهائى است .

نفس در مقام قلب در تقلب و تطور است كه هر دم تجليات الهيه بدون تكرار در تجلى ، بر او فائض مىشود اين قلب عارف بالله است كه كشيك نفس مى كشد و پاسبان حرم دل است و در مقام قلب است . شيخ اكبر محيى الدين عربى در ترجمان الاشواق گويد :

لقد صار قلبى قابلا كل صوره

فمرعى لغزلان ، و دير لرهبان

وبيت لاوثان وكعبه طائف

والواح توراه ومصحف قرآن

اين قلب عارف است زيرا قلب غير عارف به اصطلاح خواص قلب نيست ، هر چند در نزد عوام قلب است سلطان بحث قلب

( 1 ) سوره بقره ، آيه 274 .