انسان و قرآن (فارسى) — الصفحة ١١٨
بحثى قرآنى از تلفيق دو حديث شريف در تبيين مسائل قبل
الصّديقين ارفع درجة منه . « 1 »
در حديث اول ، حضرت رسول اللّه - صلّى اللّه عليه و آله - فرمود : من مدينهء حكمتم ، يعنى شهر دانشم ، و اين مدينه بهشت است ؛ و تو ، اى على ، در اين بهشتى .
حكيم ابوالقاسم فردوسى گويد :
كه من شهر علمم عليّم در است * درست اين سخن قول پيغمبرست
چگونه كسى به بهشت راه مىيابد ، و حال اينكه راه نمىيابد بدان مگر از در آن .
به قول عارف سنانى :
دو رونده چو اختر گردون * دو برادر چو موسى و هارون
هر دو يك در زيك صف بودند * هر دو پيرايهء شرف بودند
تا نه بگشاد علم حيدر در * ندهد سنّت پيمبر بر
ولايت در بهشت است ، ولايت زبان قرآن است ، ولايت معيار و مكيال انسان سنج است ، و ميزان تقويم و تقدير ارزشهاى انسانهاست .
حكمت آن علم محكم و استوار است كه دارندهء حكمت صاحب علم اليقين و عين اليقين و حق اليقين است ؛ دانشش او را حكيم مىكند كه محكم مىشود ريشهدار مىگردد . وَ لَقَدْ آتَيْنا لُقْمانَ الْحِكْمَةَ « 2 » وَ مَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْراً كَثِيراً « 3 » .
يس وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ . قرآن حكيم است ، ريشهدار و استوار است ، محكم است ، از كوهها محكمتر و از كهكشانها بزرگتر و استوارتر است ، كلام اللّه قائم به حق است . پس جانى كه شهر علم شده است ، آن جان بهشت است .
اين يك حرف و يك اصل و كلامى كه از بطنان عرش وحى و رسالت و ولايت نازل شده است ؛ و خلاصهء آن اينكه حكمت بهشت است ، و جانى كه
( 1 ) - وافى جلد 14 صفحه 65 . ( 2 ) - لقمان 31 : 12 . ( 3 ) - بقره 2 : 269 .