گنجينه گوهر روان (فارسى) — الصفحة ٦٣
فصل دوم معرفي كتب و رسائلى در معرفت نفس ، و نقل ادله‌اى در مغايرت نفس و بدن
نصوص حكم را موازين قسط * بيابى برايت نه بيش و نه كم
موازين قسطى كه صد بار به * ز مرآت اسكندر و جام جم
مر اين مخزن معرفت را قياس * نشايد به دينار كرد و درم
چه زيبد به نزديك آب حيات * جماد ار چه باشد چو زيبا صنم
مبانى آن أمّهات و اصول * معانى آن زاد راه أهمّ
گرانمايه عمرم بسى روز و شب * بفكرت بشد تا كه شد منتظم
فروزد چو يك گوهر شبچراغ * چو پيش آيدت مشكلات بهم
شناسى كه ناظر بود اندر او * چه قرآن و عرفان و برهان بهم
مفسّر بتفسير انفسىاند * درارى آيات و اخبار هم
حسن را خداوندگار كريم * چنو يادگارى نموده كرم
كه بر طاق ميناى گردان سپهر * بپايد ، نمايد مقرنس علم
كه تا رهروان را بود رهنما * بسر منزل بارگاه قدم
چه آن رهروى را كه باشد عرب * چه آن رهروى را كه باشد عجم
به اسم خداوند در مفتتح * به حمد خداوند در مختتم
28 . شيخ رئيس ابو على سينا ، علاوه بر آن‌كه در شفا و اشارات و نجات در معرفت نفس به طور تفصيل و مستوفى بحث فرموده است ، قصيده عينيه را در معرفت نفس به مبناى مشّاء انشاء كرده است ، و چند رساله جداگانه در معرفت نفس نوشته است :
رساله سعادت را به اقتفاء معلّم ثانى فارابى كه كتاب « تحصيل السعادة » نوشت ، تاليف كرده است ، و ده دليل در تجرّد و بقاى نفس در آن رساله آورده است ، و راه سعادت را در تزكيت و توجّه نفس به اقليم مجرّدات و ديار مفارقات دانسته است .
اين دو رساله فارابى و ابن سينا در حيدر آباد دكن هند بطبع رسيده‌اند .
در پنج نمط اشارات كه نمط سوم و از نمط هفتم تا آخر آنست ، در معرفت نفس