فدك در فراز و نشيب (فارسى) — الصفحة ٩٢

انديشه‌اى در روايت

انديشه‌اى در روايت

انديشه‌اى در روايت

حال كه اين روايت را به‌گونه‌هاى متفاوت از بُخارى و مُسلم نقل كرديم و از چگونگى تصرّفات و تحريفات بُخارى آگاه شديم ، جا دارد كه ما و نگارندهء نامه در اين نقل‌ها بينديشيم و به نكات آن توجّه نماييم .

نكات جالبى در آن‌ها ديده مىشود :

1 - ظاهر روايت چنين است كه على عليه السلام و عبّاس فدك را مطالبه كرده بودند ، بنا بر اين ، مرجع ضمير « ها » فدك است .

2 - پر واضح است كه مطالبهء امير مؤمنان على عليه السلام به عنوان نيابت از طرف حضرت زهرا عليها السلام ، و مطالبه عبّاس از باب ارث خودش بوده است .

اين موضوع آشكارا در سخن ياقوت حموى در معجم البلدان - آن سان كه نقل كرديم - ديده مىشود و نمىتوان گفت : شايد آنان اموال ديگرِ رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله غير از فدك را خواسته بودند .

3 - عمر فدك را به آنان بازگرداند و گفت : « با اين شرط كه با خدا عهد كنيد كه . . . » .

اين رفتار وى دروغ شمردن عملى حديث « إنّا معاشر الأنبياء . . . » است .

همچنين اين نكته را به ذهن مىآورد كه چرا خود ابوبكر با گرفتن