آداب و احكام كسب و كار (فارسى) — الصفحة ٣٦

* غش :

مىبينم كه در اين كار در حق مسلمانان ، غش و خيانت كرده‌اى !

حضرت در مورد ديگرى به يك خواربارفروش فرمود :

يا صاحِبَ الطَّعامِ اسْفَلُ هذا مثلُ اعلاهِ ؟ مَن غَشَّ الْمُسلِمينَ فَلَيسَ مِنْهُم . « 1 »

اى خواربارفروش ! آيا زير اين كالا همانند روى آن است ؟ هركس به مسلمانان خيانت كند مسلمان نيست .

10 / نقل شده است كه حضرت على عليه السلام وارد بازار شد و به صنف قصاب فرمود :

يَا مَعْشَرَ اللَّحَّامِينَ مَنْ نَفَخَ مِنْكُمْ فِي اللَّحْمِ فَلَيْسَ مِنَّا . « 2 »

اى گوشت‌فروشان ! هركس در گوشت بدمد و آن را چاق نشان دهد از ما نيست .

آب روى جنس ريختن و آن را مرطوب و سنگين ساختن از همين باب است !

از امام صادق عليه السلام سؤال شد : شخصى دو جنس دارد ، هر دو مثل هم و داراى يك قيمت ، آيا مىتواند آن‌ها را با هم مخلوط كند و بفروشد ؟ حضرت فرمود : خير ، اين كار غش در حق مسلمانان است ، مگر اين‌كه به خريدار بگويد . « 3 »

رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمودند :

« مَنْ غَشَّ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ نَزَعَ اللَّهُ عَنْهُ بَرَكَةَ رِزْقِهِ وَ أَفْسَدَ عَلَيْهِ مَعِيشَتَهُ وَ وَكَلَهُ إِلَى نَفْسِهِ . « 4 »

هركس در حق برادر مسلمانش نيرنگ كند ، خداوند بركت را از روزىاش برمىدارد ، زندگى را بر او تباه مىكند و او را به خودش وامىگذارد . »

بنابراين شايسته است كه مسلمانان در همه كارها به ويژه در بازار و در امرخريد و فروش مراقب باشند كه تقلب نكنند ، سر يكديگر كلاه نگذارند ، حق همديگر را به باطل نخورند و بازار مسلمانان را اصلاح نمايند . اين كار در درازمدت به اعتبار بازار مىافزايد و بدبينى ، سوءظن و بىاعتمادى مشترى را كاهش مىدهد و سرانجام به نفع


( 1 ) . كنز العمال ، ج 4 ، ص 60 . ( 2 ) . بحار ، ج 100 ، ص 103 . ( 3 ) . كافى ، ج 5 ، ص 183 . ( 4 ) . بحار ، ج 73 ، ص 364 .