آداب و احكام كسب و كار (فارسى) — الصفحة ٣٥

* غش :

از تقلب و خيانت دورى كن ؛ زيرا هر كس در حق ديگران خيانت كند به مالش خيانت مىشود و اگر مال نداشته باشد به اهل و ناموسش خيانت مىشود ! »

دقت در حديث فوق و پيامدهاى بدى كه غش در حق مردم دارد ، كافى است كه انسان را از اين كار بازدارد . نانوايى كه آرد دولتى را كه حق مردم است به قيمت آزاد به دامداران مىفروشد بايد بيشتر به فكر قيامت خود باشد تا امروز خود .

7 / همان‌گونه كه زياد كردن نور روى جنس و آن را عالى و زيبا در چشم مشترى نشان دادن درست نيست ، فروش جنس در تاريكى نيز به گونه‌اى كه مشترى نتواندجنس را خوب ملاحظه كند ، اشكال دارد .

هشام بن حكم مىگويد : من در تاريكى ميوه مىفروختم ، امام موسىبن جفعر عليه السلام مرا ديد و فرمود :

« يَا هِشَامُ إِنَّ الْبَيْعَ فِي الظِّلِّ غِشٌّ وَ إِنَّ الْغِشَّ لَا يَحِلُّ . « 1 »

اى هشام ! فروختن جنس در تاريكى غش است و غش ، حلال نيست . »

8 / يكى از انواع غش‌ها كه از ديرزمان مرسوم بوده ، آب در شير كردن است ورسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم اين كار را نهى كرده‌اند ؛ زيرا غش و خيانت است . « 2 »

9 / يكى ديگر از انواع غش‌هاى رايج اين است كه جنس‌هاى پست و درجه پايين را ته جعبه و جنس‌هاى خوب را روى جعبه مىگذارند و مشترى به اين وسيله گول مىخورد . اين كار نيز خيانت است .

رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در بازار مدينه به مردى برخورد كرد كه گندم مىفروخت .

حضرت فرمود : گندم خوبى دارى ! قيمت آن چقدر است ؟ آن‌گاه خداوند وحى كرد كه زيرآن را نگاه كن ! حضرت دست بردند و نگاه كردند و متوجه شدند ته آن جنس بد ريخته است . حضرت فرمودند :

مَا أَرَاكَ إِلَّا وَ قَدْ جَمَعْتَ خِيَانَةً وَ غِشّاً لِلْمُسْلِمِينَ . « 3 »


( 1 ) . كافى ، ج 5 ، ص 160 . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . وسائل ، ج 17 ، ص 282 .