ارث زوجه از زمين (فارسى) — الصفحة ٢٤

پاسخ شيخ مفيد ( رحمه الله ) به شبهه‌ى ابوالعباس حنفى

سؤال دوم : آيا در مسئله‌يتخصيص عام قرآنى بوسيله‌ى خبر متواتر ، بين علماى عامه و خاصه ، اختلافى وجود دارد يا خير ؟

جواب

اولًا : در اينكه خبر متواتر مىتواند ، مخصص عموم قرآنى باشد ، بين علماى اصولىِ عامه و خاصه اختلافى وجود ندارد ؛ يعنى اين مسئله ، مورد قبول شيعه و سنى است .

ثانياً : در ما نحن فيه ( مسئله‌ى ارث زوجه ) اخبار متواترى وجود دارد كه ، مىتوان بوسيله آن‌ها عموم « قرآن كريم » را تخصيص زد ؛ نه اينكه به زعم اهل سنّت ، در مسئله‌ى مورد بحث ، اماميّه با « خبر واحد شاذى » روبرو باشد تا بخواهد بوسيله‌ى آن ، عام قرآنى را تخصيص بزند .

بنابر تصريح مرحوم شيخ مفيد ( رحمه الله ) و بعضى ديگر از فقهاى بزرگ ، رواياتِ حول اين مسئله ، در حد تواتر است ؛ لذا بدونِ هيچ شك و ترديدى ، بوسيله‌ى چنين رواياتِ متواترى ، مىتوان عموم « قرآن مجيد » را تخصيص زد .

توجه به حاصل پاسخ شيخ مفيد ( رحمه الله ) در اين زمينه راهگشاست ؛ ايشان مىفرمايند :

عجيب اين است كه ، شما اهل سنّت و حنفيّون « قرآن كريم » را با « خبر واحد شاذ » تخصيص مىزنيد ؟ ! و يا در مواردى « قرآن » را با « خبر مُرسل » تخصيص زده‌ايد ؟ ! و بالاتر از اين ، ما موارد فراوانى از شما سراغ داريم كه « قرآن » را با « قياس » تخصيص زده‌ايد ؟ !

پس چگونه است كه « قرآن » را با « خبر واحد شاذ » يا « خبر مرسل » و يا « قياس » مىتوان تخصيص زد ، اما ، با « خبر متواتر » نمىتوان تخصيص زد ؟ !

لذا ، پاسخ شايسته اين است كه : نه تنها چنين تخصيصى مورد قبول عامه است ،

بلكه با اين استدلال ، بطريق اولى ، « قرآن » را مىتوان با « خبر متواتر » تخصيص زد .

اصل پاسخ شيخ مفيد ( رحمه الله ) در اين زمينه چنين است :

« فأما ما تعلقت به من عموم القرآن فلو عرى من دليل خصوصه لتم لك الكلام لكن دل