ارث زوجه از زمين (فارسى) — الصفحة ١٠٤
دو تقسيم دربارهى روايات
ب : روايات باب هفتم كتاب « وسائل الشيعة »
« دو » روايتى كه مرحوم شيخ حُر عاملى ( رحمه الله ) در اين باب آوردهاند ، يكى از آنها همان روايت عام ابن ابى يعفور است كه حضرت ( ع ) به صورت عموم مىفرمايد : « يَرِثُهَا وَ تَرِثُهُ ( مِنْ ) كُلِّ شَىْءٍ تَرَكَ وَ تَرَكَتْ » و ديگرى نيز روايت ابن اذينه است كه ، ارث بردن زوجه را به ذات ولد بودن او منوط مىكند و مىفرمايد : « فِى النِّسَاءِ إِذَا كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ أُعْطِينَ مِنَ الرِّبَاعِ » .
دو تقسيم دربارهى روايات
دو تقسيم دربارهى روايات
* آيا مىتوان از روايات وارده در باب ششم مفهومگيرى كرد ؟
و يا :
* آيا مىتوان از مفهوم يك روايت ، عموم روايت ديگرى را تخصيص زد ؟
اينها سؤالاتى است كه منشأبحثهاى مفصّل و دقيقى حول اين مسئله مىشود ؛ از اين رو ، بر اساس عناوين و تعابيرى كه در اين روايات وجود دارد به دو تقسيم از اين روايات رهنمون مىشويم .
1 . تقسيم اين روايات بنابر عموميّت و خصوصيّت حرمان ؛
در اين تقسيم ، با دو نوع يا دو دسته روايت مواجهايم :
أ . رواياتى كه بر « حرمان عام » دلالت دارند ؛ يعنى مىگويند : « زوجه از مطلق زمين ارث نمىبرد » .
ب . رواياتى كه بر « حرمان خاص » دلالت دارند يعنى مىگويند : « زوجه فقط از زمين خانهى ارث نمىبرد » .
2 . تقسيم اين روايات بنابر چگونگى ارث بردن ؛ يعنى :
- ارث از عين زمين و يا قيمت آن ؛
- ارث ازعين آلات و ابنيه و يا قيمت آن .
در اين تقسيم ، با سه نوع يا سه دسته روايت روبرو هستيم :