مجموعة رسائل ( فارسى ) — الصفحة ٤٦

« مقالهء ثانيه » « در شرح بعضى از احوال پريشانى خود در اين‌دار ابتلاء »

تنشان داشت حيات از بادى * نفسى رفت و نيامد نَفَسى

اى خوش آندم كه ازين تن بِرَهَم « 1 » * مرغ جان چند بوَد در قفسى

حيف وصد حيف كس از مانَخريد * دُرّ اسرار كه سُفتيم بسى

كو كسى تا كه بفهمد سخنى * كو كسى تا ببرد مقتبسى « 2 »

چه سراييم سخن پيش كران * گوهرى را چه محل نزد خَسى

چه نماييم به كوران خوبى * شكرى را چه كند خرمگسى

سِرّ اين شَهد بپوشان‌اى فيض * نيست در دهر خريدار كسى « 3 »

قصّهء شرح صدر به انجام رسيد ، و آيت شرح صدر كه حكايت كلام كليم عليه السّلام است ، و صدر اين كلمات به آن مُوَشَّح « 4 » شده ، تاريخ اين شرح صدر را مىشايد ، به شرط آنكه ياى متكلّم كه كسرهء « با » در كلمهء « رَبّ » اشاره به آن است به صورت رقمى هويدا گرديده در شمار آيد « 5 » .

والحمد للَّه أوّلًا وآخراً ، باطناً وظاهراً ، والصّلاة على محمّد وآله الطّاهرين والسّلام .


( 1 ) - در ديوان : « برهيم » ، و در نسخه‌اى از آن : « اى خوش آندم كه نهم ديده بهم » . ( 2 ) - در ديوان : كو كسى تا كه بپرسد ز غمى * يا كند گوش به فرياد كسى ( 3 ) - در ديوان مؤلّف رحمه الله همهء ابيات با تقديدم و تأخير و اختلاف برخى از الفاظ موجود است . ( 4 ) - بضمّ ميم و فتح واو ، و شين مشدّد : در لغت به معنى مزيّن است ، و در اصطلاح ادب ، شعرى است كه در اوّل هر مصراع يا بيت آن حرفى آورده باشند كه از مجموع آنها اسم كسى يا اسم چيزى يا جمله‌اى تشكيل شود . ( 5 ) - يعنى وقتى حروف جملهء « رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي » و ياى متكلّم به اعداد ابجد محاسبه گردد ، عدد 1065 حاصل شود كه تاريخ تأليف اين رساله در مىآيد ، البتّه با سخن خود مؤلّف رحمه الله در « مقالهء ثانيه » كه عمرِ خود را پنجاه و هشت ثبت داشته نيز مطابقت مىكند .