رساله نجاة العباد و حاشيه بر رساله ارث ملا هاشم خراسانى ( فارسى ) ( موسوعة الإمام الخميني 28 ) — الصفحة ٦٣

فصل چهارم در كيفيت ارث بردن طبقهء اول از وارثين ميت است

فصل چهارم در كيفيت ارث بردن طبقهء اول از وارثين ميت است

فصل چهارم در كيفيت ارث بردن طبقهء اول از وارثين ميت است

و آنها سه صنفند : اول : پدر بلاواسطه . دوم : مادر بلاواسطه . سوم : اولاد و إن نَزَلوا ؛ چه بلاواسطه أو مع الواسطه به تقديم الاقرب فالاقرب ، و چه ذكور يا اناث يا مختلف .

و زوج يا زوجه با هر يك از اين اصناف ارث مىبرند .

و اما كيفيت تقسيم نمودن تركه را به ارباب اين طبقه ، به اين قسم است كه يا در حين موت مورّث ، يك صنف از اين سه صنف موجودند ، يا دو صنف ، و يا سه صنف .

و اين هفت صورت مىشود و در هر يك از اين هفت صورت ، يا احد الزوجين هم هستند يا نه . و ذكر مىشود احكام اين چهارده صورت در ضمن ده مسأله :

مسأله 1 - آن كه وارث فعلىِ آن منحصر است به احد الابوين ، پس تمام تركه حق او خواهد بود ؛ چه پدر باشد يا مادر .

مسأله 2 - آن كه وارث فعلى آن منحصر است به اولاد ، پس در اولاد بلاواسطه با اتحاد تمام تركه حق او خواهد بود ، و با تعدد و اتحاد در ذكوريت و انوثيت ايضاً تمام تركه حق آنها خواهد بود كه بالسويه قسمت كنند ، و با اختلاف للذَّكرِ مثلُ حظّ الانثيين مىباشد . و اما اولاد به يك واسطه پس با نبودن مطلق اولاد بلاواسطه وارثند ، و ارث