الشواهد الربوبية في المناهج السلوكية ( مقدمه فارسى وحواشي سبزوارى ) — الصفحة ١١٠

دانشمندان طبقهء بعد از ملا عبد الرزاق و فيض و تنكابنى و ملا رجبعلى قدس اللّه اسرارهم

سيد رضى از اصفهان به نجف‌آباد تبعيد شد . اين سيد متألهء محقق مجبور شد از براي نجات جان خود تظاهر بجنون كند .

گويند طبيب معروفى كه در باطن از مريدان سيد بود . شهادت داد كه من مدتها سيد را معالجهء جنون مينمودم .

با اين تدابير اين عارف ربانى نجات پيدا مىكند و جان بسلامت ميبرد و به سرنوشت شيخ اشراق و عين القضاة همدانى مبتلا نميگردد .

در چنين دوران آخوند نوري آنهمه شاگرد در فلسفه تربيت نمود .

معروف است : مرحوم سيد حجة الاسلام شفاعت از آقا سيد رضى نمود تا از نجف آباد باصفهان مراجعت كرد و به كار تدريس خود ادامه داد .

نظير اين كار را مجلسى دوم نسبت بمولى محمد صادق اردستانى انجام داد با اين فرق كه در هنگام تبعيد مرحوم اردستانى و خانواده‌اش ، طفل صغير اردستانى از شدت سرما تلف مىشود . شرح تبعيد اين روحاني جليل القدر و مصيبتى كه از ناحيهء شيخ الاسلام زمان ، علامهء مجلسى و شاه سلطانحسين به اين حكيم الهى وارد شده رقت انگيز و دلخراش است « ليس هذا اوّل قارورة كسرت في الأسلام » .

* * * از تلاميذ آخوند نوري آخوند ملا آقاى قزوينى م ، 1282 ه ق . ملا آقا بعد از تكميل تحصيل بقزوين مسقط الرأس خود مراجعت نمود و مشغول تدريس شد . طلاب علوم عقلي از اطراف و اكناف براي استفادهء علمى بمحضرش شتافتند .

اين آخوند ملا آقا همان شخصي است كه در مجلس بحث و مناظره حاج ملا محمد تقى برغانى با شيخ احمد احسائى مؤسس طريقهء شيخيه و منشأ پيدايش