الإختصاص ( اختصاص ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٥٠

[ رسول ، نبى ، محدّث ]

* از همو ، از احمد بن محمد بن ابى نصر ، از ثعلبة بن ميمون ، از زراره نقل شده كه گفته است : از امام باقر عليه السّلام دربارهء آيهء وَ كانَ رَسُولًا نَبِيًّا « 1 » پرسيدم و گفتم : رسول را مىشناسيم .

اما نبى كيست ؟

فرمود : نبى كسى است كه در خواب مىبيند و صدا را مىشنود ولى فرشته را نمىبيند . اما رسول كسى است كه فرشته را مىبيند و با او سخن مىگويد .

پرسيدم : پس امام را چه جايگاهى است ؟

فرمود : صدا را مىشنود ، ولى فرشته را نمىبيند و مشاهده نمىكند .

سپس اين آيه را تلاوت فرمود : وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رَسُولٍ وَ لا نَبِيٍّ « 2 » ( و لا محدث ) .

* هيثم بن ابى مسروق نهدى به امام رضا عليه السّلام نوشت : فدايت شوم ، مرا از اين بياگاهان كه ميان رسول ، نبى و امام چه تفاوتى است .

امام عليه السّلام به او نوشت يا به او فرمود : تفاوت ميان رسول ، نبى و امام اين است كه رسول كسى است كه جبرئيل بر او نازل مىشود ، او جبرئيل را مىبيند ، با وى سخن مىگويد ، سخن وى را مىشنود و بر او وحى هم نازل مىشود و گاه ممكن است در رؤيا وحيى به او رسد ، همانند آن رؤيا كه ابراهيم عليه السّلام ديد . نبى گاه ممكن است صدا را بشنود ، و گاه ممكن است شخص را ببيند ولى صدا را نشنود . اما امام كلام را مىشنود و شخص را نمىبيند . « 3 »

* ابراهيم بن محمد ثقفى گفته است : اسماعيل بن يسار « 4 » ، از على بن جعفر حضرمى ، از زرارة بن اعين برايم نقل كرده كه گفته است : دربارهء آيهء وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رَسُولٍ وَ لا نَبِيٍّ « 5 » ( و لا محدث ) پرسيدم .


( 1 ) . مريم / 54 : و فرستاده‌اى پيامبر بود . ( 2 ) . حج / 52 : و پيش از تو نيز هيچ رسولى و پيامبرى را نفرستاديم . . . حديث را بنگريد در : بصائر الدرجات ، ص 388 ؛ الكافى ، ج 1 ، ص 176 ؛ شرح اصول الكافى ، ج 5 ، ص 115 ؛ ينابيع المعاجز ، ص 54 و 56 ؛ بحار الانوار ، ج 11 ، ص 41 ، ج 26 ، ص 74 و 77 - م . ( 3 ) . حديث را بنگريد در : بصائر الدرجات ، ص 389 ؛ الكافى ، ج 1 ، ص 176 ؛ ينابيع المعاجز ، ص 55 و 57 ؛ بحار الانوار ، ج 11 ، ص 41 و ج 26 ، ص 75 ؛ الغدير ، ج 5 ، ص 47 ؛ مسند الامام الرضا عليه السّلام ، ج 1 ، ص 91 ؛ نور الثقلين ، ج 3 ، ص 510 - م . ( 4 ) . در برخى از نسخه‌ها بشار آمده است - ح . ( 5 ) . حج / 52 .