دائرة المعارف فقه مقارن ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٣٥
4 . طرح مصطفى زرقا
مساكن ، آداب معاشرت ، احكام نذر و عهد و يمين ، ذباحه ، امر به معروف و نهى از منكر .
4 . آداب عمومى : قضا و حكومت ، صلح و جنگ ، روابط بين الملل ، ولايت عامه ، قضا و شهادات ، حدود ، جهاد و . . . . « 1 »
2 . طرح دكتر محمصانى
2 . طرح دكتر محمصانى
دكتر صبحى محمصانى ، از دانشمندان اهل سنّت فقه را به سه بخش تقسيم كرده است :
1 . عبادات : نماز ، روزه ، زكات و . . .
2 . اصول اخلاقى .
3 . احكام قانونى .
و قسم سوم را به شش بخش تقسيم كرده است ، بدين ترتيب :
1 . فقه جزايى : قتل ، سرقت ، زنا ، شرب خمر ، قذف ، جرمشناسى ، حدود ، ديات و قصاص .
2 . احوال شخصيّه ، يا فقه خانواده : نكاح ، طلاق ، رضاع ، حضانت ، وصيت ، ولايت ، ارث ، نفقه و مسائل عدّه .
3 . فقه معاملاتى ، يا مدنى : عقود ، تصرّفات همچون : بيع ، اجاره ، هبه ، عاريه ، وديعه ، كفالت ، حواله ، شركت ، صلح ، غصب ، اتلاف و . . . .
4 . مخاصمات يا فقه قضايى ، مانند : قضا ، بيّنات دعاوى و . . . .
5 . سِيَر : جهاد ، عقد ذمه ، امان و مسائل مربوط به دار الاسلام ، دار الحرب و جنگ و صلح .
6 . احكام سلطانيه : وزارت ، جيش ، خلافت و مالياتها . « 2 »
3 . طرح دكتر وهبه زحيلى
3 . طرح دكتر وهبه زحيلى
دكتر وَهْبه زحيلى ، كتابهاى فقهى را به شش دسته تقسيم كرده ، بدين ترتيب :
1 . عبادات و آنچه به آن ارتباط دارد ، مثل : نذر ، قَسَم ، قربانى .
2 . اهمّ نظريات فقهى .
3 . معاملات .
4 . ملكيّت و آنچه به آن ارتباط دارد : احكام زمينها ، احياى موات ، حقوق ارتفاق ، « 3 » پيمانهاى مربوط به آبادانى زمينها ، احكام معادن ، غصب ، لقطه ، سبق و رمايه ، شفعه و . . . .
5 . آنچه در ارتباط با دولت است : حدود ، جنايات ، جهاد ، قراردادها ، قضا و . . . .
6 . احوال شخصيه : ازدواج ، طلاق ، ميراث ، وصيت و وقف .
4 . طرح مصطفى زرقا
4 . طرح مصطفى زرقا
مصطفى احمد زرقا ، كتابهاى فقهى را به هفت بخش تقسيم مىكند ، بدين ترتيب :
1 . عبادات .
( 1 ) . ر . ك : مجلهء فقه اهل بيت ، شمارهء 3 ، نگاهى به دستهبندى بابهاى فقه . ( 2 ) . همان مدرك . ( 3 ) . حقوقى كه يك شخص در ملك ديگرى دارد مانند حق العبور و حق المجرى و حق برف ريز .