پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٧٢

دو اصل اساسى در اسلام

همانطور كه مىفرمايد : « لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ » « 1 » و از سوى ديگر انجام وظيفهء عبوديّت و بندگى است و آن همان تسليم در برابر عزّت پروردگار است و از سوى سوّم موجب جلب عنايات و الطاف و امدادهاى حق ، براى حفظ از گناهان است .

بعد از حمد به سراغ استعانت از پروردگار مىرود و دليل آن را نيز بيان مىفرمايد ، مىگويد : « از او يارى مىجويم چرا كه نيازمند به كمك و كفايت او هستم » ( و استعينه فاقة الى كفايته ) .

آرى هنگامى كه بندهء آگاه خود را سر تا پا نيازمند به آن ذات بىنياز و صاحب كمال مطلق مىبيند ، دست استعانت به دامان لطفش مىزند و در همه چيز و در همه حال از او يارى مىطلبد .

سپس به دليل ديگرى براى اين يارى جستن اشاره كرده ، مىافزايد : « چرا كه آن كس را كه او هدايت فرمايد هرگز گمراه نمىشود و آن كس را كه خدا او را دشمن دارد هرگز نجات و رهايى نمىيابد و هر كس را كفايت كند هرگز نيازمند نخواهد شد » ( انّه لا يضلّ من هداه و لا يئل « 2 » من عاداه و لا يفتقر من كفاه ) .

آرى قدرتش آن چنان است كه هيچ كس را ياراى مقابله با آن نيست و علمش چنان است كه هيچ خطايى در آن راه ندارد .

اين احتمال نيز وجود دارد كه اين جمله‌هاى سه گانه دليل ديگرى براى حمد و هم دليل براى استعانت باشد .

در پايان اين كلام باز به دليل و نكتهء ديگرى براى حمد پروردگار اشاره مىفرمايد ، مىگويد : « چرا كه ستايش او در ترازوى سنجش ، از همه چيز سنگين‌تر و براى ذخيره كردن از هر گنجى برتر است » ( فانّه ارجح ما وزن و افضل ما خزن ) .

( 1 ) سورهء ابراهيم ، آيهء 7 . ( 2 ) « يئل » از مادهء « وأل » بر وزن ( وعد ) در اصل به معناى نجات يافتن و پناه گرفتن و بازگشتن است .