اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٠٣

براى تحصيل صفت رضا چه بايد كرد .

است در امورات و به منزله توكيل ( وكيل كردن ) است ، و گويا خداوند را وكيل خود قرار مىدهد ، پس هنوز تعلقى به امور براى خود مىبيند و خود را به منزله موكل مىپندارد ، ولى در مرتبه تسليم تمام علائق گسسته شده و جميع امور به خداوند متعال واگذار مىشود . « 1 »

نيل به مقام رضا چنان‌كه در اين خطبه آمده ، از شُؤون متّقين است ، ولى رسيدن به مقام تسليم از ثمرات مراتب عالى تقوا و يقين است كه وصول به اين مرتبه امرى بس دشوار ولى لازم است ، اين مقامى است كه بزرگان دين همچون حسين بن على سيدالشهدا ( عليه السلام ) به اين مقام رسيده‌اند كه در تاريخ كربلا آمده حضرت بعد از مبارزات فراوان وقتى از اسب بر زمين قرار گرفتند عرض كردند :

« الهى رضىً بقضاك تسليماً لامرِك لامعبود سواك يا غياث المستغيثين » :

« راضى هستم بقضاء و حكم تو ، تسليمم براى امر تو ، نيست معبودى به غير از تو اى فرياد رسد فريادكنندگان » « 2 » مرحوم الهى در ذيل اين فراز

( نزلت انفسهم منهم فى البلاء كالذى نزلت فى الرخاء )

چنين مىسُرايد :

بِدانسان با بالا باشند دمساز * كه پندارى بلا ، يارى است طنّاز

از آنچشم سيه دل هر بلايى * زند بر وصل جانان الصّلايى

از آن پر فتنه چشمان هر نگاهى * زند تيرى به قلب بىگناهى

چو آنان نزد جانان بىگناهند * به جان آماج آن تير نگاهند

خليل آسا بلا گر باشد آتش * به جان پارسايان خوش بود خوش

هر آن دل با بلا دمساز گردد * در صد لطف بر وى باز گردد

بر آن جان‌ها بلا ، سوداى عشق است * نشاط و مستى صهباى عشق است


( 1 ) . به جامع السعادات ، جلد 3 ، صفحه 213 رجوع شود . ( 2 ) . لازم به تذكر است كه بعضى از مطالب اين بحث و اكثر اشعار از معراج‌السعادة گرفته شده است .