ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٩

[ آيهء ( 274 - 260 ) ماجراى ابراهيم و زنده شدن پرندگان و دربارهء انفاق ]

كه عقل ندارد از حكمت هم بىبهره خواهد بود .

( 270 ) ( وَ ما أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُ ) : ( آنچه انفاق نموده‌ايد و هر نذرى كه به آن ملتزم شده‌ايد ، خدا از آن آگاه است . . . ) يعنى آنچه شما از مال خود و به دعوت او انفاق مىكنيد و يا آنچه خودتان به وسيلهء نذر بر خود واجب كرده‌ايد كه در راه خدا بدهيد ، خدا به آن آگاه است و هر كس كه اطاعتش كند پاداش مىدهد و كسى كه ستم كند مؤاخذه مىنمايد ، ( وَ ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ ) : ( و براى ستمگران ياورى نيست ) در اين جمله اشاره‌اى است به تهديد ، كه امساك كردن نسبت به فقراء ظلم به آنان است و اين ظلم از گناهان كبيره است و كفّاره نمىپذيرد ، همچنين از حقوق ناس است و توبهء آن مقبول نيست مگر آنكه حق را به مستحق برگرداند و شفاعت هم در حقّ آنها پذيرفته نيست ، چون در سورهء مدثر آيه‌هاى 43 الى 48 مىفرمايد ( يَتَساءَلُونَ عَنِ الْمُجْرِمِينَ ما سَلَكَكُمْ فِي سَقَرَ قالُوا لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلِّينَ وَ لَمْ نَكُ نُطْعِمُ الْمِسْكِينَ . . . فَما تَنْفَعُهُمْ شَفاعَةُ الشَّافِعِينَ ) ( از مجرمين پرسيده مىشود چه چيز شما را به سوى جهنم كشاند ؟ مىگويند ما از نمازگزاران نبوديم و به مسكينان طعام نمىداديم . . . پس شفاعت شفيعان سودى به حال آنها ندارد ) .

( 271 ) ( إِنْ تُبْدُوا الصَّدَقاتِ فَنِعِمَّا هِيَ ) : ( اگر صدقه‌ها را علنى دهيد ، خوب است ) و صدقات مطلق انفاق مىباشد كه در راه خدا داده شود و محدود به حدّى نيست و اظهار آن دعوت عملى به نيكى است ، يعنى اگر انفاق آشكارا باشد باعث تشويق ديگران و نيز مايهء دلگرمى فقرا و باعث حفظ اجتماع است ، ( وَ إِنْ تُخْفُوها وَ تُؤْتُوهَا الْفُقَراءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ ) : ( و اگر پنهانى صدقه دهيد به تنگدستان البته آن براى شما بهتر است ) حسن صدقهء پنهانى اين است كه در خفا انسان از ريا و منّت و اذيّت دور تر مىباشد و از طرف ديگر در صدقه پنهانى آبروى فقير محفوظ مىماند و احساس ذلّت و خفّت نمىكند و حيثيّت