ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٤
[ آيهء ( 274 - 260 ) ماجراى ابراهيم و زنده شدن پرندگان و دربارهء انفاق ]
( 263 ) ( قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَ مَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ يَتْبَعُها أَذىً ) : ( سخن شايسته و پرده پوشى از صدقه‌اى كه اذيّت در پى دارد بهتر است ) ( قول معروف ) يعنى سخنى كه مردم از آن كراهت نداشته باشند و به حسب عادت مردم آن را غير معمولى ندانند ( مغفرت ) در اصل معناى پوشاندن است ، يعنى اگر سائلى را با زبان خوش ردّ كنيد يا براى او طلب آمرزش كنيد ، بهتر است از آنكه صدقه‌اى بدهيد و بعد او را اذيّت نمائيد .
چون اذيّت كردن انفاق كننده بر شخص سائل نشانهء آنست كه عملش در چشمش بزرگ جلوه مىكند و از درخواست سائل ناراحت شده است و اين دو فكر غلط دو بيمارى است كه بايد انسان مؤمن نفس خود را از اين دو پاك نمايد ، ( وَ اللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٌ ) ، ( و خداوند بىنياز و بردبار است ) غنى يعنى بىنياز و مخالف فقير است و خداى سبحان آنقدر ( غنىّ ) است كه آنچه نعمت مىدهد در نظرش بزرگ نمىنمايد و ( حليم ) است و در برابر جهالت غضب نمىكند و در مؤاخذه جفا كاران شتاب نمىنمايد .
( 264 ) ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى ) : ( اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد صدقات خود را با منّت و اذيّت باطل نكنيد ) يعنى منّت و اذيّت باعث حبط اعمال خير آنها ( از قبيل طاعات و صدقاتشان ) مىگردد ، ( كَالَّذِي يُنْفِقُ مالَهُ رِئاءَ النَّاسِ وَ لا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ ) : ( مانند آنكس كه مال خود را از روى رياكارى نزد مردم انفاق كند و ايمان به خدا و روز قيامت نياورده است ) چون شخص رياكار مؤمن نيست در اعمالش به هيچ وجه قصد رضاى خدا را ندارد و اعمالش از پايه باطل است ، اما عمل شخص منّت گزار و اذيّت كننده‌اى كه اهل ايمان باشد ابتداء صحيح است ، امّا عمل بعدى او يعنى منّت و اذيّت آن را باطل مىكند ولى شخص رياكار چون عملش مستلزم عدم ايمان به خدا و روز قيامت است و قصد خدا ندارد ، لذا اجر و مزدى هم در عملش نيست و از اساس عملش باطل است ، ( فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوانٍ عَلَيْهِ تُرابٌ فَأَصابَهُ وابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْداً ) : ( مثل چنين ( فرد رياكارى ) چون سنگى سفت و صاف است كه