ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٢

[ آيهء ( 274 - 260 ) ماجراى ابراهيم و زنده شدن پرندگان و دربارهء انفاق ]

بوده ، ( قالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَيْكَ ) : ( خداوند فرمود : چهار مرغ را بگير و گوشت آنها را به هم بياميز در نزد خود ) ( صرهنّ ) از ريشهء ( صار - يصور ) است و به معناى ( بريدن ) و يا ( متمايل كردن ) است و معنا چنين است كه ( مرغان را قطعه قطعه كن و به طرف خود متمايل ساز ) و يا ( آنها را نزد خود بياور در حالى كه قطعه قطعه كرده باشى ) و در هر حال آنها را خودت به نيكى بشناس و شكّى در مورد آنها نداشته باش ، ( ثُمَّ اجْعَلْ عَلى كُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءاً ثُمَّ ادْعُهُنَّ ) : ( پس هر قسمت از آنها را بر سر كوهى بگذار و سپس آن مرغان را به سوى خود بخوان ) به طورى كه آن كوهها دور از هم باشند و اجزاى آنها نيز بهم آميخته و غير قابل تشخيص باشد و سپس فرمان داد تا آنها را به نام هر يك به سوى خود بخواند ، ( يَأْتِينَكَ سَعْياً ) : ( تا شتابان به سوى تو آيند ) يعنى متجسّد و زنده گردند و با شتاب به سوى تو پرواز كنند ، ( وَ اعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ ) : ( و آنگاه بدان كه خدا بر همه چيز غالب و قادر است و به حقايق امور داناست ) و اگر فرمود ( و اعلم ) به جهت زايل كردن چيزى بود كه به قلب ابراهيم عليه السّلام خطور كرده ، پس خدا ( عزيز ) است و هيچ چيزى نمىتواند از تحت قدرت او بگريزد و از نزد او زايل و غايب شود ، لذا ارواح پرندگان در قبضه قدرت او باقى ماندند و ( حكيم ) است و هيچ عملى را جز از راهى كه شايستهء آن است انجام نمىدهد و به همين جهت بدنها و جسدها را با احضار و ايجاد ارواح ايجاد مىكند تا به سوى او بشتابند .

( 261 ) ( مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ) : ( مثل كسانى كه اموالشان را در راه خدا انفاق مىكنند ) منظور از ( سبيل اللّه ) هر امرى است كه به رضايت خداى سبحان منتهى شود ( كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنابِلَ ) : ( به مانند دانه‌ايست كه از آن هفت خوشه برويد ) سنبل در اصل به معناى ( پوشاندن ) است چون خوشه و سنبل دانه‌ها را در خود مىپوشاند ، ( فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ ) : ( در هر خوشه‌اى صد دانه باشد ) و ايجاد چنين خوشه‌اى براى خداوند دشوار نيست و وجود آن هم محتمل است ، ( وَ اللَّهُ يُضاعِفُ لِمَنْ