ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٦٠
[ آيهء ( 243 - 226 ) حكم ايلاء احكام زنان مطلقه و احكام شير دهى و نماز خوف ]
نيكى و تقوا و اصلاح بين مردم نشويد ، چون كسى كه زياد به نام خدا سوگند مىخورد ، نام خدا ديگر برايش عظيم نمىماند و از اهميّت مىافتد و در اين صورت چه بسا از دروغ هم پروا نكند ، در حالى كه غايت دين محقّق شدن نيكى و صلاح است و اين بسيار برتر از پايبندى به قسم است و جمله ( وَ اللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ) نوعى تهديد است بر مضمون آيه ، حال به هر يك از معناهايى كه ذكر شد ، اما معناى اوّل روشنتر است .
( 225 ) ( لا يُؤاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمانِكُمْ ) : ( خداوند شما را براى سوگندهاى بيهوده‌تان بازخواست نمىكند ) ( لغو ) يعنى هر عملى كه اثرى بدنبال نداشته باشد ، در اينجا به معنى سوگندهاى بيهوده‌اى است كه صاحبش نمىخواهد بوسيله آن عقد و پيمانى ببندد و همينطور لقلقهء زبانى است و بيهوده مىگويد : ( آره و اللّه ) يا ( نه و اللّه ) ، ( وَ لكِنْ يُؤاخِذُكُمْ بِما كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ) : ( ولى شما را به آنچه دلهايتان مرتكب شده مؤاخذه مىكند ) و ( كسب ) به معناى جلب منفعت بوسيلهء سعى و عمل است و قسم داراى سه نوع اثر است ، يكى از حيث اينكه لفظ است و تأكيد كنندهء كلام است و ديگر از جهت آنكه عقد و پيمانى را منعقد مىكند و اثر ديگر آن از نظر مخالفت و شكستن آن است ، ( وَ اللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ ) : ( و خداوند آمرزنده و بردبار است ) و اين جمله اشاره به كراهت و ناپسندى سوگند بيهوده دارد .
[ آيهء ( 243 - 226 ) حكم ايلاء احكام زنان مطلقه و احكام شير دهى و نماز خوف ]
[ آيهء ( 243 - 226 ) حكم ايلاء احكام زنان مطلقه و احكام شير دهى و نماز خوف ]
( 226 ) ( لِلَّذِينَ يُؤْلُونَ مِنْ نِسائِهِمْ تَرَبُّصُ أَرْبَعَةِ أَشْهُرٍ ) : ( آنان كه سوگند مىخورند تا ابد از زنان خود دورى كنند ، تنها چهار ماه مهلت دارند . . . ) ( ايلاء ) نوعى سوگند است از جانب شوهر كه ديگر نزد همسرش نرود و از مباشرت با او امتناع كند ، در اين آيهء شريفه تربص را محدود به چهار ماه كرده ، چون چهار ماه حدّ شرعى است كه شارع براى ترك آميزش با زنان معين نموده كه بيش از آن جايز نيست ، ( فَإِنْ فاؤُ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ) : ( پس اگر بازگشتند ، خداوند آمرزنده و مهربان است ) يعنى اگر به مباشرت باز