ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٠٣
[ آيهء ( 151 - 142 ) ماجراى تغيير قبله ]
سابق شما باطل شده ، پس نمازهاى شما كه تاكنون رو به بيت المقدس خواندهايد باطل است ، و اگر قبله قبلى شما حق بود پس توجّه جديد شما به سوى كعبه باطل و نادرست است و نماز فعلى شما باطل است و اين دليل بر آنست كه محمّد صلّى اللّه عليه و إله و سلم از ناحيهء خود حرفى زده است و وحى در اين خصوص به او نرسيده ، و اين روش يهود است كه راه خدا را سدّ نمايند و هنگامى كه خدا حكمى را نسخ مىكند جار و جنجال و فتنه به راه بياندازند ، امّا خداوند مىفرمايد : همهء اعمال شما صحيح است و خدا نسبت به همه رأفت و مهر دارد ، رأفت اختصاص به اشخاص مبتلا و بيچاره دارد ، امّا رحمت و مهر اعم است و شامل همه موارد مىشود .
( 144 ) ( قَدْ نَرى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّماءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضاها ) : ( همانا ما روى چرخاندن تو را در آسمان ديديم ، پس به زودى تو را به سوى قبلهاى مىگردانيم كه از آن راضى مىشوى ) ، چون پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلم بخاطر سرزنش و آزار يهوديان بسيار اندوهگين بودند و در انتظار وحى در آسمان روى مىگردانيد .
در مورد كلمه ( ترضها ) دوست داشتن امرى موجب ناخشنودى از غير آن نيست ، بلكه چون يهود به مسلمانان آزار و سرزنش مىنمودند كه شما از قبلهء ما تبعيّت مىكنيد ، لذا پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلم در انتظار تغيير قبله بودند تا قبلهء اختصاصى داشته باشند ، ( فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ ) : ( پس بر گردان رويت را به طرف قسمتى از مسجد الحرام ) يعنى روى خود را به جانب كعبه نما ، ( وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ ) : ( و هر جا بوديد روى خود را بدان سو كنيد ) اين عبارت تأييد مىكند كه قبله تغيير نموده ، در حالى كه پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلم در حال نماز در مسجد بودند و ساير مسلمانان در معيّت ايشان بودند ، ( وَ إِنَّ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ) : ( و كسانى كه اهل كتابند مىدانند كه اين امر تغيير قبله حقّى از جانب پروردگارشان مىباشد ) چون در كتاب آسمانى آنها پيامبر اسلام تأييد شده بود و آنها مىدانستند كه قبله آن پيامبر موعود كعبه