التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٣٧

صبر

كار به اعتماد و ايمان به خدا و اين‌كه او با صابران است نياز دارد و ترديدى نيست كه نماز اين اعتماد و ايمان را تحكيم مىبخشد و استوار مىسازد . به‌علاوه ، مناجات با خدا باعث تخفيف ناراحتىهاى مصيبت‌زده مىشود .

وَ لا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتٌ بَلْ أَحْياءٌ وَ لكِنْ لا تَشْعُرُونَ . نظير اين آيه است آيهء « وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْواتاً بَلْ أَحْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ » . « 1 » روشن است كه هركس از اين دنيا برود به نزد پروردگارش برمىگردد ، خواه صالح باشد خواه غيرصالح ، شهيد باشد يا غيرشهيد . البته ، با اين تفاوت كه شخص صالح از حيات پست‌تر به حيات برتر منتقل مىشود و شخص غيرصالح به عكس آن . امّا اين كه خداوند تنها شهيد را در آيه ذكر نموده ، يا بدان جهت است كه مىخواهد مقام شهيد را در نزد خدا بيان كند تا مردم به شهادت علاقه‌مند گردند و يا به خاطر آن چيزى است كه ابن عباس آن را نقل كرده است مبنى براين‌كه آيه در شأن كسانى نازل شد كه در جنگ بدر كشته شدند و آنان چهارده تن از مهاجران و هشت تن از انصار بودند .

مسلمانان دربارهء آنان مىگفتند : فلانى و فلانى مرد . ازاين‌رو ، آيه نازل شد كه : مگوييد :

آنان مرده‌اند بلكه آنان زنده‌اند . . . صحّت اين نظريه ، بعيد نيست ؛ زيرا جملهء « لا تقولوا أموات » ، بر آن دلالت دارد .

در هر صورت ، آنچه بايد ما بدان ايمان داشته باشيم آن است كه هركس براى دفاع از اسلام و يا دفاع از هرچيزى كه حقّ و عدالت و انسانيت بر آن منطبق شود شهيد گردد ، از عالم شهادت به عالم غيب منتقل مىشود و در آن‌جا زندگى خوشى را آغاز مىكند و نيز كسىكه شهيد مىشود نسبت به كسى كه به مرگ طبيعى از دنيا مىرود ، در پيشگاه خدا از مقام ممتازى برخوردار است .

امير مؤمنان عليه السّلام فرمود : « سوگند به آن‌كه جان فرزند ابو طالب در دست اوست .

هزار ضربهء شمشير بر من از مردن در رختخواب آسان‌تر است » . امّا اين‌كه حقيقت

( 1 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 169 .