علوم قرآن در تفسير الميزان و آثار علامه طباطبايى ( قده ) ( فارسى ) — الصفحة ١٥٤

اشكال بر ادله

قدر ماهرانه دسيسه شده كه از اخبار واقعى خود ما قابل تميز نيست ، و خبرى هم كه ايمن از جعل و دسيسه نباشد قابل اعتماد نيست .

از همه اينها كه بگذريم اخبار مذكور آيه‌ها و سوره‌هايى را نشان مىدهد كه از قرآن افتاده كه به هيچ‌وجه شبيه به نظم قرآنى نيست . گذشته از اين‌كه به خاطر مخالفتش با قرآن مردود است .

و اما اين‌كه گفتيم : سند بيشتر آن اخبار ضعيف است ، مراجعه به سندهاى آنها مصدق گفتار ماست ، زيرا اگر مراجعه كنيد خواهيد ديد يا مرسل‌اند و اصلا سند ندارند ، و يا مقطوع و بريده سندند ، و يا رجال سند ضعيف‌ند ، آن هم كه سالم است آن‌قدر كم و ناچيز است كه قابل اعتماد نيست .

و اين هم كه گفتيم پاره‌اى از آنها در دلالت قاصرند ، دليلش اين است كه بسيارى از آنها اگر آيه قرآن را آورده‌اند ، آورده‌اند كه تفسير كنند ، نه اين‌كه بگويند آيه اين‌طور نازل نشده ، مانند روايتى كه در روضه كافى از ابى الحسن اول عليه السّلام در ذيل آيه أُولئِكَ الَّذِينَ يَعْلَمُ اللَّهُ ما فِي قُلُوبِهِمْ فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ « فقد سبقت عليهم كلمة الشقاء و سبق لهم العذاب » وَ قُلْ لَهُمْ فِي أَنْفُسِهِمْ قَوْلًا بَلِيغاً است « 1 » كه جمله بين پرانتز به عنوان تفسير آورده شده است .

و مانند روايتى كه در كافى از امام صادق عليه السّلام در تفسير آيه وَ إِنْ تَلْوُوا أَوْ تُعْرِضُوا فرموده : إِنْ تَلْوُوا « الامر » أَوْ تُعْرِضُوا « عما امرتهم به » فَإِنَّ اللَّهَ كانَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيراً « 2 » كه جملات بين پرانتز به عنوان تفسير و توضيح است ، نه جزء

( 1 ) . تفسير برهان : 1 / 387 ، ح 3 . ( 2 ) . نور الثقلين : 1 / 561 ، ح 619 .