سنن النبى ( آداب و سنن پيامبر ص ) ( فارسى ) — الصفحة ١٣٠
16 آداب و سنن آن حضرت در نماز
در بارهء وقت نمازها از شما براى ما مطالبى نقل كرده . حضرت فرمود : او بر ما دروغ نمىبندد . . . عرض كردم : عمر بن حنظله گويد : وقت نماز مغرب هنگامى است كه قرص آفتاب پنهان شود ، ولى رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله در مسافرت گاهى كه با شتاب راه مىپيمود نماز مغرب را تأخير مىانداخت و آن را با نماز عشا مىخواند . امام فرمود :
عمر بن حنظله درست گفته است .
277 . امام باقر عليه السّلام فرمود : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله در شب‌هاى بارانى نماز مغرب را تأخير مىانداخت و در خواندن نماز عشاء عجله مىفرمود و آن دو را با هم يك جا مىخواند و مىفرمود : هر كه به ديگران رحم نكند به او رحم نخواهد شد .
278 . امام صادق عليه السّلام فرمود : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله وقتى كه در سفر بود و يا كار فورى داشت ، نماز ظهر و عصر را با هم مىخواند ، و همچنين بين نماز مغرب و عشاء فاصله نمىانداخت .
279 . امام صادق عليه السّلام فرمود : در روزهاى بسيار گرم چون مؤذن براى گفتن اذان نماز ظهر اجازه مىخواست رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله مىفرمود :
ابرد ، ابرد
« بگذار هوا خنك شود ، بگذار هوا خنك شود » .
مؤلف : شيخ صدوق گويد :
« ابرد ، ابرد »
يعنى شتاب كن ، شتاب كن . و آن را از كلمهء « بريد » يعنى نامه‌رسان گرفته است كه به سرعت راه مىپويد . ولى ظاهرا مراد از آن تأخير انداختن اذان است تا هوا خنك شود و شدت گرما بكاهد ، چنان كه روايتى كه در كتاب علاء از محمد بن مسلم نقل شده اين معنى را تأييد مىكند . محمد بن مسلم گويد : امام باقر عليه السّلام در مسجد رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله در حالى كه من داشتم نماز مىخواندم مرا ديد . بعدا روزى به من فرمود هيچ وقت نماز واجب را در آن وقت نخوان . آيا نماز را در آن شدت گرما مىخوانى ؟ عرض كردم : نماز نافله بود .
280 . رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله هر گاه در نماز ، كسى به خدمتش مىآمد و در كنارش مىنشست ، به خاطر او نماز را كوتاه مىكرد و متوجه او مىشد و مىفرمود : آيا