در سايه سار حكمت ، شرح و توضيح بدايه الحكمه ( فارسى ) — الصفحة ٣٢٢

الفصل الثّاني في تقسيم التّغيّر

چكيده :

1 - خارج شدن شىء از قوه به فعل مستلزم پيدايش تغيير در ذات يا احوال ذات آن شىء است .

2 - تغيير بر دو قسم است : الف ) تغيير تدريجى : دگرگونى و تحولى است كه در طول زمان تحقق مىيابد و ميان متبدل و متبدل اليه فاصلهء زمانى وجود دارد ، ب ) تغيير دفعى : دگرگونى و تحوّلى است كه دفعتا و آنا صورت گرفته و هيچ فاصلهء زمانى ميان موقعيت سابق و لاحق وجود ندارد .

3 - مسئلهء حركت ، مسأله‌اى فلسفى است ، زيرا حركت از احكام و حالات موجود مطلق است و بحث از ثبات و حركت بحث از تقسيمات عام و كلى وجود است .

پرسش

1 - چگونه ميان خروج شىء از قوّه به فعليت و پيدايش تغيير در ذات يا احوال ذات ملازمه برقرار است ؟ توضيح دهيد .

2 - اقسام تغيير را شرح داده و بگوييد آيا هركدام از آن‌ها وجود مستقلى از يكديگر دارند يا آن‌كه تابع و طفيل يكديگرند ، چرا ؟

3 - آيا مسئلهء حركت ، مسأله‌اى فلسفى است ، چرا ؟