روش علامه طباطبايى در تفسير الميزان ( فارسى ) — الصفحة ٣٢٥
6 - قرائتها از ديدگاه علّامه
كُلُّ حِزْبٍ بِما لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ » در قرائت ابن عامر « زبرا » [ به ضمه زاى و فتحه باء ] آمده كه جمع « زبره » است كه به معناى فرقه مىباشد .
بر اساس اين قرائت ، معناى آيه اينست كه در امر انبياء متفرق شده و جمعيّتهاى گوناگون گرديدند . سپس مىافزايد : اين قرائت رجحان دارد . « 124 » ظاهرا اين مطلب از اعتماد علّامه به سياق آيات در ترجيح ناشى مىشود . زيرا معناى حزب در آن آيه و لفظ امّت در آيهء سابق « إِنَّ هذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً واحِدَةً » « 125 » همين مطلب را تائيد مىكند .
علّامه قرائتهاى نادر را ردّ كرده و مورد انتقاد قرار مىدهد ، خصوصا هنگامى كه سياق آيات از چنين قرائتى ابا داشته باشد يا نصوص قرآن ، آن معنى را تأييد نكند . در آيهء : « فَأَرْسَلْنا إِلَيْها رُوحَنا فَتَمَثَّلَ لَها بَشَراً سَوِيًّا » وى مىگويد :
يكى از قرائتهاى نادر ، قرائت كلمه « روحنا » است كه با تشديد نون خوانده شده و گفتهاند : « روحنا » نام فرشتهاى بوده كه بسوى مريم فرستاده مىشده است ولى علّامه اين قرائت را نمىپذيرد ، و آن را قرائتى سخيف مىداند . « 126 »
در آيهء : « وَ عِنْدَهُ مَفاتِحُ الْغَيْبِ » علّامه قرائت نادرى را ذكر نموده كه كلمه « مفاتح » را « مفاتيح » خوانده است و سپس مىافزايد كه نتيجه هر دو معنا يكى است ولى در عين حال قرائت مصحف را ترجيح مىدهد زيرا « مفاتح الغيب » بمعنى خزائن غيب است و معناى خزائن در موارد متعدّدى در قرآن كريم تكرار شده است مانند آيهء : « أَمْ عِنْدَهُمْ خَزائِنُ رَبِّكَ » و آيهء : « لا أَقُولُ لَكُمْ عِنْدِي خَزائِنُ اللَّهِ » و آيهء : « وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُهُ » و آيهء : « وَ لِلَّهِ خَزائِنُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ » و آيهء : « أَمْ عِنْدَهُمْ خَزائِنُ رَحْمَةِ رَبِّكَ » . « 127 »
( 124 ) - الميزان : 15 / 35 ، مؤمنون : 53 ، ن . ك : الميزان : 2 / 159 ، بقره : 214 ، 2 / 374 ، بقره : 260 ، 4 / 137 ، نساء : 1 ، 6 / 236 ، مائده : 115 ، 7 / 117 ، انعام : 57 ، 9 / 19 ، انفال : 7 ، 20 / 40 ، جن : 3 . ( 125 ) - مؤمنون : 52 . ( 126 ) - الميزان : 14 / 36 ، مريم : 17 ، ن . ك : الميزان : 7 / 124 ، انعام : 59 ، 10 / 229 ، هود : 41 . ( 127 ) - الميزان : 7 / 124 - 125 ، انعام : 59 ، طور : 37 ، انعام : 50 ، حجر : 21 ، منافقون : 7 ، ص : 9 .